Về chuyện phổ cập tiếng Anh, cháu có một chuyện thế này. Hồi cháu còn đi làm, có một lần cháu tuyển nhân viên. Có một cậu trẻ vào phỏng vấn. Cậu ấy rất tự tin về tiếng Anh nên chúng cháu nói chuyện bằng tiếng đó. Hồi đó, khi không nhận ai là cháu nói luôn cho họ để họ khỏi đợi và phân tích cho họ thấy lý do không tuyển. Sau khi cháu từ chối và nói với cậu ấy những lỗ hổng về phương pháp tư duy của cậu ấy thì cậu ấy đồng ý nhưng vẫn vớt vát là tiếng Anh của cậu ấy tốt thế thì có thể là thứ bù lại được không.
Lúc đó cháu bảo cậu ấy là - đại khái cháu dịch ra tiếng Việt như sau - nếu mày giải quyết được vấn đề của khách thì, tin tao đi, mày nói tiếng Tày, tiếng Nùng, hay tiếng Mán người ta sẽ tìm ra cách để hiểu mày. Tuy nhiên nếu mày dốt mà kém tiếng Anh thì người ta chỉ ngờ ngợ là mày dốt và có khi phải rất lâu mới tin được là mày dốt thật. Còn mày dốt mà lại giỏi tiếng Anh, nói như gió thì, tin tao đi, chỉ sau 5 phút là khách nó tin chắc là mày dốt đặc cán mai, dốt dài cán thuổng. Cậu ấy nghe đến thế thì cười phá lên.
(FB Bao Anh Thai)
người ta ngu dốt, người ta nói tiếng Anh nhưng người ta mang dòng máu thượng đẳng chảy trong huyết quản, dòng máu của chúa Jesus, dòng máu của Izanagi ha.
và hãy đi ra nước ngoài đi để thấy thế giới rộng lớn thế nào, để thấy 1 nước Ý nho nhỏ cũng có tự do hơn những quốc gia nghèo đói khác trên thế giới. Đói quá thì thèm khát đô la thôi, lại mò ra nước ngoài, 1 vòng lặp lẩn quẩn.
Trung Quốc là AQ chính truyện Đông Á bệnh phu, làm gì đủ trình mà xài được nút bấm hạt nhân, món đồ chơi xa xỉ chỉ dành cho người da trắng thượng đẳng, duy chỉ có ở châu Á chỉ có Nhật mới được quyền sở hữu nó thôi.Sau khi nâng bi Trump thành công bằng huân chương và vương miệng. Hàn Quốc đã được Mỹ chính thức cho phép phát triển tàu ngầm chạy bằng động cơ hạt nhân. Dù vẫn chưa được mang đầu đạn, nhưng được phép làm giàu hạt nhân đồng nghĩa với khả năng vũ khí hóa của nước này nếu muốn.
HQ trước nay bị giới hạn bởi Hiệp định hợp tác hạt nhân dân sự Mỹ–Hàn 1956; Hiệp ước Không phổ biến vũ khí hạt nhân 1970; và Hiệp định phi hạt nhân Nam Bắc Hàn 1992, phía Triều Tiên đã phá vỡ. Còn với Mỹ, trước nay không muốn thêm 1 nước châu Á, ngoài phương Tây, hoặc ngoài Mỹ nào được phát triển hạt nhân, kể cả đồng minh, sẽ dễ làm đảo lộn trật tự sẵn có, thoát kiểm soát của Mỹ.
Năm 2021 khi Úc ký hiệp ước phòng thủ AUSUK 3 nước, với Mỹ và Anh, được hứa sẽ giúp phát triển tàu ngầm động cơ hạt nhân tương tự. Làm nhiều đồng minh lâu năm như Hàn Quốc và Nhật đặt câu hỏi vì sao họ không được sở hữu. HQ trước nay đã manh mún công nghệ, thử nghiệm thành công lò phản ứng mini (SMR) dân sự, và cũng là 1 số ít nước có sẵn khả năng bắn tên lửa không mang đầu đạn từ tàu ngầm.
Rất nhiều quan điểm phương Tây không vui với chính sách này. Cho rằng Trump đang mở ra hộp Pandora cho chạy đua hạt nhân. Nhưng dưới góc nhìn châu Á, thêm 1 nước châu Á có vũ khí hạt nhân, về đại cục chưa hẳn là 1 điều tệ.
(Toan Nguyen)Có một ẩn ý khác được suy luận, cũng tương đối phù hợp với thuyết cho rằng Mỹ đang cắt tiết các đồng minh đề hồi máu cho chính mình trong cơn khủng hoảng. Khi Aukus thành lập, Úc đã nhanh chóng hồ hở lao vào kế hoạch sở hữu tàu ngầm hạt nhân, nhưng đổi lại, ngoài tư cách thành viên và hứa hẹn từ Mỹ và Anh, Úc từ bỏ kế hoạch trang bị tàu ngầm mua từ Pháp, bỏ tiền vào giai đoạn đầu kế hoạch thuê hoặc mua lại tàu ngầm dùng rồi của Mỹ để huấn luyện nhân sự, số tiền bỏ ra của Úc là khoản thu của Mỹ và Anh song song với việc tu sửa tàu ngầm sắp loại biên, cử quân đi hướng dẫn và bán những phần mềm phần cứng phục vụ xây dựng lực lượng tàu ngầm cho Úc. Tuy thương vụ với Úc vẫn khả quan và Úc vẫn còn chưa có tàu ngầm hạt nhân, nhưng nhu cầu về tiền và chuyển dịch kỹ nghệ vẫn chưa đủ với Mỹ, do vậy, Hàn Quốc và Nhật Bản trở thành các đối tượng tiếp theo, sẽ giống với Đài Loan, chuỗi cung ứng bán dẫn của Hàn Quốc và chất phụ gia trong đóng gói bán dẫn của Nhật Bản sẽ trở thành tâm điểm kế tiếp dịch chuyển sang Mỹ, tiền vốn của 2 nước cũng dịch chuyển sang Mỹ đánh đổi lấy công nghệ quốc phòng được chuyển giao, nhưng cốt lõi vấn đề là quyền chỉ huy liên quân vẫn ở trong tay Mỹ nên Mỹ có thể chuyển giao mà không sợ mất hẳn. Trong khi đó, trang bị thêm cho Hàn Quốc và Nhật Bản cũng là nhu cầu đối với Mỹ khi Mỹ sắp phải đối mặt với cuộc chiến với Trung Quốc, Mỹ không thể đánh nhau trực diện với Trung Quốc, do vậy, như ở Ukraine, Mỹ cần một lực lượng đồng minh đủ sức chống đối với Trung Quốc, cần một vài ứng viên cho vị trí uỷ nhiệm và xây dựng được mạng lưới hỗ trợ vị trí uỷ nhiệm đó, đó là lý do Mỹ nới lỏng hạn chế vũ khí với Hàn Quốc và Nhật Bản, xúc tiến tiếp xúc với các nước khác có lịch sử xung đột trên bộ với Trung Quốc nhằm hình thành khả năng uy hiếp và kéo giãn sức mạnh quân sự của Trung Quốc sang nhiều hướng, nó cũng phản ánh chiến lược sử dụng Úc không có nhiều tác dụng, nhất là khi Indonesia đang dần thay thế Úc trong giao dịch thương mại với Trung Quốc, Úc ngày càng khó tiếp cận Trung Quốc hơn khi sức mạnh quân sự của Indonesia được nâng lên.
Tuy nhiên, để 1 nước châu Á nữa có thêm vũ khí hạt nhân có lẽ khó trở thành hiện thực vì nhiều nguyên nhân, Hàn Quốc nếu có vũ khí hạt nhân, khả năng Triều Tiên sẽ ra tay trước khi Hàn Quốc đạt được điều đó, Nhật Bản nếu có vũ khí hạt nhân, khả năng Nhật Bản sẽ được nhận vũ khí hạt nhân như năm 1945 từ cả Nga lẫn Trung Quốc chứ không chỉ từ Triều Tiên, chưa kể đến vấn đề nếu Nhật Bản có vũ khí hạt nhân Mỹ vẫn không tin Nhật Bản sẽ từ bỏ chuyện trả thù 2 quả bom hạt nhân mà Mỹ đã ném xuống Nhật Bản, nên khả năng Nhật Bản có vũ khí hạt nhân là rất xa vời, nó chỉ tồn tại như một lời hứa với nhiều điều kiện và chưa thể khẳng định nó có được thực hiện hay không. Với những nước xung quanh Trung Quốc và đã có vũ khí hạt nhân, tất cả đều hiểu vấn đề và tình hình của mình, khả thi trong sử dụng vũ khí hạt nhân đối với Trung Quốc không cao.
Do vậy, góc nhìn châu Á cho rằng có thêm 1 nước có vũ khí hạt nhân không phải là điều tệ có lẽ chỉ phản ánh góc nhìn của Hàn Quốc và Nhật Bản mà thôi.
Nissan Motor Co., Ltd đã công bố kết quả tài chính hợp nhất trong nửa đầu năm tài chính 2025 (từ tháng 4 đến tháng 9 năm 2025) vào ngày 06/11, cho thấy khoản lỗ ròng 221,9 tỷ yên (khoảng 1,45 tỷ đô la Mỹ), so với mức lãi 19,2 tỷ yên cùng kỳ năm trước. Theo Kyodo News, trong bối cảnh doanh số toàn cầu yếu kém, chính sách thuế quan của Tổng thống Mỹ Donald Trump đối với ô tô đã làm tăng chi phí của hãng và bóp nghẹt lợi nhuận. Báo cáo cũng cho biết đây là lần đầu tiên Nissan lỗ nửa năm sau 5 năm qua. Kyodo News cũng đưa tin doanh số ô tô toàn cầu của Nissan đã giảm 7,3% xuống còn 1,48 triệu chiếc. Tính theo quốc gia và khu vực, doanh số tại Trung Quốc chứng kiến mức giảm lớn nhất, ở mức 17,6%, tại Nhật Bản là mức giảm 16,5%, với doanh số giảm xuống còn 186.000 chiếc, thị trường Mỹ giảm nhẹ, với doanh số đạt 445.000 chiếc. Về lợi nhuận hoạt động, chính sách thuế quan của Mỹ đã khiến lợi nhuận giảm 149,7 tỷ yên (khoảng 979 triệu đô la Mỹ).
Là một phần trong các biện pháp tái cấu trúc, Nissan sẽ bán tòa nhà trụ sở chính và đất đai tại Yokohama với giá 97 tỷ yên (khoảng 634 triệu đô la Mỹ). Kyodo News đưa tin Nissan sẽ thu về 73,9 tỷ yên (khoảng 483 triệu đô la Mỹ) từ thương vụ này, khoản lợi nhuận này sẽ được ghi nhận là khoản lợi nhuận đặc biệt trong báo cáo tài chính năm tài chính 2025. Công ty sẽ tiếp tục sử dụng tòa nhà bằng cách trả tiền thuê văn phòng, đồng thời Nissan cũng thông báo rằng nhà máy liên doanh của hãng tại Mexico với Mercedes-Benz của Đức sẽ ngừng sản xuất xe Nissan bắt đầu từ tháng này. Nissan cũng đang sa thải khoảng 20.000 nhân viên trên toàn cầu. Công ty tuyên bố rằng họ đang "tiến triển theo đúng kế hoạch" nhưng không tiết lộ số lượng nhân viên đã sa thải cho đến nay.
Ngày 7 tháng 11 (Reuters) - Chính phủ Hà Lan sẵn sàng gác lại lệnh cho phép họ chặn hoặc thay đổi các quyết định quan trọng của công ty sản xuất chip Nexperia nếu Trung Quốc tiếp tục xuất khẩu các chip quan trọng, Bloomberg News đưa tin hôm thứ Sáu, trích dẫn nguồn tin thân cận.
Chưa từng có trong lịch sử: Tập đoàn khai khoáng lớn nhất thế giới chiều ý Trung Quốc chọn thanh toán 1 phần bằng nhân dân tệ thay vì USD
06/11/2025 - 13:58
Trong một động thái được xem là bước ngoặt lịch sử, tập đoàn khai khoáng BHP Billiton đã đồng ý thanh toán 30% giao dịch giao ngay (spot trade) với khách hàng Trung Quốc bằng Nhân dân tệ (RMB), thay vì đồng USD.
Thỏa thuận, dự kiến bắt đầu từ quý IV năm 2025, đánh dấu bước chuyển hướng chiến lược trong quan hệ thương mại giữa Australia và Trung Quốc, đồng thời phản ánh ảnh hưởng ngày càng lớn của Bắc Kinh trong cơ chế định giá hàng hóa toàn cầu.
Cuộc đối đầu giữa Trung Quốc và BHP về giá quặng sắt và đồng tiền thanh toán không chỉ là tranh chấp thương mại, mà còn là bước đi chiến lược trong nỗ lực lâu dài của Bắc Kinh nhằm tái định hình hệ thống tài chính – thương mại toàn cầu.
Việc buộc tập đoàn khai khoáng lớn nhất thế giới chấp nhận giao dịch bằng đồng nội tệ cho thấy Trung Quốc đang thử nghiệm khả năng làm suy yếu vị thế thống trị của USD và giành quyền kiểm soát lớn hơn trong định giá hàng hóa cơ bản (commodities pricing).
Theo thỏa thuận mới, các giao dịch bằng Nhân dân tệ sẽ bao phủ khoảng 88,5 triệu tấn quặng sắt mỗi năm, tương đương giá trị ước tính 10 tỷ USD.
Điểm bùng phát: Trung Quốc tạm dừng mua quặng sắt bằng USD
Ngày 30/9, Tập đoàn Tài nguyên Khoáng sản Trung Quốc (China Mineral Resources Group) đã ra lệnh tạm dừng các giao dịch quặng sắt định giá bằng USD với BHP, một động thái khiến thị trường bất ổn và làm gián đoạn chuỗi cung ứng sang Trung Quốc.
Trên danh nghĩa, tranh chấp xoay quanh chất lượng và giá quặng, nhưng các chuyên gia nhận định đây là “phép thử có chủ đích” của Bắc Kinh nhằm ép các nhà cung cấp lớn chuyển sang cơ chế thanh toán bằng Nhân dân tệ.
Thủ tướng Australia Anthony Albanese đã bày tỏ lo ngại, nhấn mạnh tầm quan trọng của việc duy trì xuất khẩu quặng sắt không gián đoạn sang Trung Quốc, vốn chiếm gần 60% kim ngạch thương mại song phương.
Tuy nhiên, giới phân tích cảnh báo rằng việc chấp nhận giao dịch bằng Nhân dân tệ có thể khiến các doanh nghiệp Australia đối mặt rủi ro tỷ giá và bị cuốn vào lộ trình “phi USD hóa” (de-dollarization) của Bắc Kinh.
Chiến thắng chiến lược của Trung Quốc
Theo giới quan sát, việc BHP nhượng bộ, dù chỉ 30%, vẫn được xem là thắng lợi chiến thuật cho Trung Quốc.
Thị trường quặng sắt vốn chịu ảnh hưởng tuyệt đối của đồng USD, và Trung Quốc, nước nhập khẩu hơn 70% lượng quặng sắt toàn cầu, là mắt xích lý tưởng để thách thức trật tự tiền tệ hiện nay.
Động thái của BHP được xem là phép thử quan trọng cho chiến lược quốc tế hóa đồng Nhân dân tệ, vốn được Bắc Kinh thúc đẩy thông qua các công cụ như trung tâm thanh toán quốc tế, sáng kiến “Vành đai và Con đường”, giao dịch RMB với Brazil, hay phát triển đồng tiền kỹ thuật số thay thế SWIFT.
Hiện 28% giao dịch quặng sắt giữa Trung Quốc và Brazil đã được thanh toán bằng Nhân dân tệ, và thỏa thuận mới với BHP cho thấy tham vọng của Bắc Kinh đang tiến xa hơn: phá thế độc tôn của đồng USD trong lĩnh vực hàng hóa.
Canberra đứng giữa hai lằn ranh
Với Australia, quặng sắt là trụ cột của nền kinh tế, mang lại nguồn thu xuất khẩu khổng lồ và đóng vai trò then chốt trong ngân sách quốc gia.
Việc chấp nhận thanh toán bằng Nhân dân tệ không chỉ đặt ra thách thức về tỷ giá, mà còn đe dọa làm lung lay mối quan hệ thương mại ổn định lâu nay, đồng thời tác động tới định hướng chiến lược của Canberra trong các liên minh AUKUS và Quad.
BHP cho biết các hợp đồng dài hạn đến năm 2026 vẫn được định giá bằng USD, song “không loại trừ khả năng” mở rộng thanh toán bằng Nhân dân tệ trong tương lai, tùy thuộc vào mức độ chấp nhận của thị trường đối với chỉ số quặng sắt RMB mà Trung Quốc đang phát triển.
Nếu chỉ số này được thị trường quốc tế công nhận, quá trình quốc tế hóa RMB sẽ tăng tốc, và vị thế của đồng USD trong thương mại hàng hóa có thể lần đầu tiên bị thách thức nghiêm trọng.
Ngành khai khoáng Australia thấp thỏm
Các nhà xuất khẩu quặng sắt Australia cho biết động thái này phá vỡ giả định lâu nay về “bất khả xâm phạm” của dòng thương mại quặng sắt với Trung Quốc, vốn được xem là trụ cột của kinh tế nước này.
Nhiều doanh nghiệp lo ngại rủi ro tỷ giá, đòn bẩy chính trị, và khả năng Bắc Kinh dùng điều kiện thanh toán để gây sức ép về giá hoặc chính sách, tương tự cuộc khủng hoảng thương mại 2020–2021, khi Trung Quốc áp lệnh cấm không chính thức đối với rượu vang, lúa mạch và than đá từ Australia.
Tuy nhiên, lần này, quặng sắt - mặt hàng “xương sống” của nền kinh tế - mới là "con bài" lớn nhất trên bàn cờ chiến lược.
Theo Oilprice
Nền kinh tế số 1 Đông Nam Á bắt tay Trung Quốc từ bỏ đồng USD, đánh dấu bước ngoặt phi đôla hóa
06/11/2025 - 08:22
Động thái này phản ánh nỗ lực của Indonesia trong việc giảm phụ thuộc vào đồng USD, đồng thời củng cố quan hệ thương mại với đối tác kinh tế lớn nhất là Trung Quốc.
Các giao dịch bằng nội tệ của Indonesia đã đạt gần 7 tỷ USD, theo Ngân hàng Trung ương Indonesia (BI), trong bối cảnh nhiều quốc gia nỗ lực giảm phụ thuộc vào đồng USD.
BI và Ngân hàng Trung Quốc (PBoC) đã thiết lập cơ chế thanh toán song phương bằng nội tệ từ năm 2021, cho phép các giao dịch vãng lai và đầu tư trực tiếp được thanh toán bằng rupiah hoặc nhân dân tệ. Đến tháng 9, hai bên mở rộng phạm vi hợp tác, bao phủ toàn bộ các hạng mục trong cán cân thanh toán.“Chúng tôi tiếp tục mở rộng việc sử dụng nội tệ không chỉ với các nước ASEAN mà còn với Trung Quốc và Nhật Bản. Các giao dịch bằng nội tệ giữa Indonesia và Trung Quốc đã đạt gần 7 tỷ USD. Giao dịch với Nhật Bản cũng đã đạt khoảng 5 tỷ USD”, Thống đốc Perry Warjiyo cho biết trong buổi họp báo đầu tuần này.
Ông Perry không nêu rõ khoảng thời gian tính tổng giá trị các giao dịch bằng rupiah và nhân dân tệ. Tuy nhiên, trước đó BI tiết lộ giao dịch nội tệ với Trung Quốc đạt 6,23 tỷ USD tính đến tháng 7 năm nay, cao nhất trong số các nước mà Jakarta có thỏa thuận tương tự, gồm Nhật Bản (5,08 tỷ USD), Malaysia (2,03 tỷ USD), Thái Lan (644 triệu USD), Hàn Quốc (85 triệu USD) và UAE (72 triệu USD).
Giao dịch với Trung Quốc chiếm khoảng 45% tổng giá trị giao dịch nội tệ của Indonesia trong 7 tháng đầu năm 2025.
Jakarta hiện đang thử nghiệm kết nối hệ thống thanh toán QR nội địa (QRIS) với Trung Quốc, dự kiến vận hành đầy đủ trong năm nay. Việc mở rộng sử dụng nội tệ được xem là chiến lược trọng tâm của Indonesia nhằm giảm rủi ro biến động từ đồng USD.
Trung Quốc vẫn là đối tác thương mại lớn nhất, đồng thời là nguồn thâm hụt lớn nhất của Indonesia. Theo Cơ quan Thống kê Trung ương (BPS), thâm hụt thương mại của Indonesia với
Trung Quốc tăng mạnh lên 14,32 tỷ USD trong giai đoạn tháng 1 – 9/2025, so với 8,72 tỷ USD cùng kỳ năm ngoái.
Theo Jarkata Globe
Trung Quốc đã đưa vào biên chế tàu sân bay mới.
Tàu sân bay mới nhất "Phúc Kiến" (CNS Phúc Kiến, 18) đã được biên chế và gia nhập Hải quân Quân Giải phóng Nhân dân Trung Quốc (PLAN). Lễ thượng cờ trên tàu đã diễn ra vào ngày 5 tháng 11. Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình đã tham dự sự kiện này, lên tàu và đích thân thị sát.
Các mô-đun đầu tiên của con tàu mới đã xuất hiện tại Nhà máy đóng tàu Giang Nam vào đầu năm 2018. Nhà máy đã hạ thủy tàu sân bay vào ngày 17 tháng 6 năm 2022. Các cuộc thử nghiệm trên biển đầu tiên được tổ chức vào ngày 1 tháng 5 năm 2024. Kể từ đó, con tàu lớn nhất của Hải quân Trung Quốc đã trải qua thêm tám lần thử nghiệm trên biển và hiện đã được biên chế.
"Phúc Kiến" là tàu sân bay thứ ba đang hoạt động sau "Liêu Ninh" và "Sơn Đông", trở thành tàu sân bay thứ hai được đóng tại Trung Quốc. Con tàu có lượng giãn nước 80.000 tấn và được trang bị máy phóng điện từ, đưa Hải quân Trung Quốc trở thành lực lượng hải quân thứ hai sau Hải quân Hoa Kỳ vận hành tàu sân bay được trang bị loại máy phóng này.
Không quân trên tàu sân bay bao gồm tiêm kích J-15T, máy bay tác chiến điện tử J-15DT, tiêm kích J-35 thế hệ thứ 5 và máy bay cảnh báo sớm KJ-600. Trực thăng Z-20F cũng đã được phát hiện trong ảnh.
Giới truyền thông đưa tin: Tổng Thư ký NATO Mark Rutte tuyên bố rằng Nga không đơn độc trong nỗ lực phá hoại các “quy tắc toàn cầu”: “Như các bạn biết, Nga hợp tác với Trung Quốc, Triều Tiên, Iran và các nước khác.”
Bà Zakharova bình luận:
“Thứ nhất, vậy những “quy tắc toàn cầu” mà ông ta nhắc tới là những quy tắc cụ thể nào? Đề nghị NATO công bố toàn bộ danh sách các “quy tắc” đó trên trang web của mình. Cho đến thời điểm hiện tại, không một ai biết ông Rutte đang nói về những “quy tắc” nào.
Thứ hai, Nga cũng như Trung Quốc và phần lớn các quốc gia thuộc khối đa số toàn cầu luôn đưa ra tuyên bố về việc cam kết tuân thủ luật pháp quốc tế. Chính NATO mới là bên đã nhiều lần vi phạm những luật pháp này qua những hành động gây hấn và liên minh phi pháp của mình như cuộc xâm lược Iraq với những cái cớ giả tạo, các cuộc ném bom Nam Tư....
Thứ ba, theo tôi nhớ chưa từng có quốc gia thành viên NATO nào tuyên bố chấm dứt hợp tác với các quốc gia mà ông Rutte vừa nhắc đến, lấy ví dụ cụ thể là với Trung Quốc. Hội nghị thượng đỉnh Mỹ - Trung cũng vừa được tổ chức cách đây không lâu, tuy nhiên tôi không hề nghe thấy ông Rutte chỉ trích Tổng thống Mỹ về điều đó.“
(Quán Tin)
Chưa từng có trong lịch sử: Tập đoàn khai khoáng lớn nhất thế giới chiều ý Trung Quốc chọn thanh toán 1 phần bằng nhân dân tệ thay vì USD
06/11/2025 - 13:58
Trong một động thái được xem là bước ngoặt lịch sử, tập đoàn khai khoáng BHP Billiton đã đồng ý thanh toán 30% giao dịch giao ngay (spot trade) với khách hàng Trung Quốc bằng Nhân dân tệ (RMB), thay vì đồng USD.
Thỏa thuận, dự kiến bắt đầu từ quý IV năm 2025, đánh dấu bước chuyển hướng chiến lược trong quan hệ thương mại giữa Australia và Trung Quốc, đồng thời phản ánh ảnh hưởng ngày càng lớn của Bắc Kinh trong cơ chế định giá hàng hóa toàn cầu.
Cuộc đối đầu giữa Trung Quốc và BHP về giá quặng sắt và đồng tiền thanh toán không chỉ là tranh chấp thương mại, mà còn là bước đi chiến lược trong nỗ lực lâu dài của Bắc Kinh nhằm tái định hình hệ thống tài chính – thương mại toàn cầu.
Việc buộc tập đoàn khai khoáng lớn nhất thế giới chấp nhận giao dịch bằng đồng nội tệ cho thấy Trung Quốc đang thử nghiệm khả năng làm suy yếu vị thế thống trị của USD và giành quyền kiểm soát lớn hơn trong định giá hàng hóa cơ bản (commodities pricing).
Theo thỏa thuận mới, các giao dịch bằng Nhân dân tệ sẽ bao phủ khoảng 88,5 triệu tấn quặng sắt mỗi năm, tương đương giá trị ước tính 10 tỷ USD.Điểm bùng phát: Trung Quốc tạm dừng mua quặng sắt bằng USD
Ngày 30/9, Tập đoàn Tài nguyên Khoáng sản Trung Quốc (China Mineral Resources Group) đã ra lệnh tạm dừng các giao dịch quặng sắt định giá bằng USD với BHP, một động thái khiến thị trường bất ổn và làm gián đoạn chuỗi cung ứng sang Trung Quốc.
Trên danh nghĩa, tranh chấp xoay quanh chất lượng và giá quặng, nhưng các chuyên gia nhận định đây là “phép thử có chủ đích” của Bắc Kinh nhằm ép các nhà cung cấp lớn chuyển sang cơ chế thanh toán bằng Nhân dân tệ.
Thủ tướng Australia Anthony Albanese đã bày tỏ lo ngại, nhấn mạnh tầm quan trọng của việc duy trì xuất khẩu quặng sắt không gián đoạn sang Trung Quốc, vốn chiếm gần 60% kim ngạch thương mại song phương.
Tuy nhiên, giới phân tích cảnh báo rằng việc chấp nhận giao dịch bằng Nhân dân tệ có thể khiến các doanh nghiệp Australia đối mặt rủi ro tỷ giá và bị cuốn vào lộ trình “phi USD hóa” (de-dollarization) của Bắc Kinh.Chiến thắng chiến lược của Trung Quốc
Theo giới quan sát, việc BHP nhượng bộ, dù chỉ 30%, vẫn được xem là thắng lợi chiến thuật cho Trung Quốc.
Thị trường quặng sắt vốn chịu ảnh hưởng tuyệt đối của đồng USD, và Trung Quốc, nước nhập khẩu hơn 70% lượng quặng sắt toàn cầu, là mắt xích lý tưởng để thách thức trật tự tiền tệ hiện nay.
Động thái của BHP được xem là phép thử quan trọng cho chiến lược quốc tế hóa đồng Nhân dân tệ, vốn được Bắc Kinh thúc đẩy thông qua các công cụ như trung tâm thanh toán quốc tế, sáng kiến “Vành đai và Con đường”, giao dịch RMB với Brazil, hay phát triển đồng tiền kỹ thuật số thay thế SWIFT.
Hiện 28% giao dịch quặng sắt giữa Trung Quốc và Brazil đã được thanh toán bằng Nhân dân tệ, và thỏa thuận mới với BHP cho thấy tham vọng của Bắc Kinh đang tiến xa hơn: phá thế độc tôn của đồng USD trong lĩnh vực hàng hóa.Canberra đứng giữa hai lằn ranh
Với Australia, quặng sắt là trụ cột của nền kinh tế, mang lại nguồn thu xuất khẩu khổng lồ và đóng vai trò then chốt trong ngân sách quốc gia.
Việc chấp nhận thanh toán bằng Nhân dân tệ không chỉ đặt ra thách thức về tỷ giá, mà còn đe dọa làm lung lay mối quan hệ thương mại ổn định lâu nay, đồng thời tác động tới định hướng chiến lược của Canberra trong các liên minh AUKUS và Quad.BHP cho biết các hợp đồng dài hạn đến năm 2026 vẫn được định giá bằng USD, song “không loại trừ khả năng” mở rộng thanh toán bằng Nhân dân tệ trong tương lai, tùy thuộc vào mức độ chấp nhận của thị trường đối với chỉ số quặng sắt RMB mà Trung Quốc đang phát triển.
Nếu chỉ số này được thị trường quốc tế công nhận, quá trình quốc tế hóa RMB sẽ tăng tốc, và vị thế của đồng USD trong thương mại hàng hóa có thể lần đầu tiên bị thách thức nghiêm trọng.Ngành khai khoáng Australia thấp thỏm
Các nhà xuất khẩu quặng sắt Australia cho biết động thái này phá vỡ giả định lâu nay về “bất khả xâm phạm” của dòng thương mại quặng sắt với Trung Quốc, vốn được xem là trụ cột của kinh tế nước này.
Nhiều doanh nghiệp lo ngại rủi ro tỷ giá, đòn bẩy chính trị, và khả năng Bắc Kinh dùng điều kiện thanh toán để gây sức ép về giá hoặc chính sách, tương tự cuộc khủng hoảng thương mại 2020–2021, khi Trung Quốc áp lệnh cấm không chính thức đối với rượu vang, lúa mạch và than đá từ Australia.
Tuy nhiên, lần này, quặng sắt - mặt hàng “xương sống” của nền kinh tế - mới là "con bài" lớn nhất trên bàn cờ chiến lược.Theo Oilprice
Nền kinh tế số 1 Đông Nam Á bắt tay Trung Quốc từ bỏ đồng USD, đánh dấu bước ngoặt phi đôla hóa
06/11/2025 - 08:22
Động thái này phản ánh nỗ lực của Indonesia trong việc giảm phụ thuộc vào đồng USD, đồng thời củng cố quan hệ thương mại với đối tác kinh tế lớn nhất là Trung Quốc.Các giao dịch bằng nội tệ của Indonesia đã đạt gần 7 tỷ USD, theo Ngân hàng Trung ương Indonesia (BI), trong bối cảnh nhiều quốc gia nỗ lực giảm phụ thuộc vào đồng USD.
BI và Ngân hàng Trung Quốc (PBoC) đã thiết lập cơ chế thanh toán song phương bằng nội tệ từ năm 2021, cho phép các giao dịch vãng lai và đầu tư trực tiếp được thanh toán bằng rupiah hoặc nhân dân tệ. Đến tháng 9, hai bên mở rộng phạm vi hợp tác, bao phủ toàn bộ các hạng mục trong cán cân thanh toán.“Chúng tôi tiếp tục mở rộng việc sử dụng nội tệ không chỉ với các nước ASEAN mà còn với Trung Quốc và Nhật Bản. Các giao dịch bằng nội tệ giữa Indonesia và Trung Quốc đã đạt gần 7 tỷ USD. Giao dịch với Nhật Bản cũng đã đạt khoảng 5 tỷ USD”, Thống đốc Perry Warjiyo cho biết trong buổi họp báo đầu tuần này.Ông Perry không nêu rõ khoảng thời gian tính tổng giá trị các giao dịch bằng rupiah và nhân dân tệ. Tuy nhiên, trước đó BI tiết lộ giao dịch nội tệ với Trung Quốc đạt 6,23 tỷ USD tính đến tháng 7 năm nay, cao nhất trong số các nước mà Jakarta có thỏa thuận tương tự, gồm Nhật Bản (5,08 tỷ USD), Malaysia (2,03 tỷ USD), Thái Lan (644 triệu USD), Hàn Quốc (85 triệu USD) và UAE (72 triệu USD).
Giao dịch với Trung Quốc chiếm khoảng 45% tổng giá trị giao dịch nội tệ của Indonesia trong 7 tháng đầu năm 2025.
Jakarta hiện đang thử nghiệm kết nối hệ thống thanh toán QR nội địa (QRIS) với Trung Quốc, dự kiến vận hành đầy đủ trong năm nay. Việc mở rộng sử dụng nội tệ được xem là chiến lược trọng tâm của Indonesia nhằm giảm rủi ro biến động từ đồng USD.
Trung Quốc vẫn là đối tác thương mại lớn nhất, đồng thời là nguồn thâm hụt lớn nhất của Indonesia. Theo Cơ quan Thống kê Trung ương (BPS), thâm hụt thương mại của Indonesia với
Trung Quốc tăng mạnh lên 14,32 tỷ USD trong giai đoạn tháng 1 – 9/2025, so với 8,72 tỷ USD cùng kỳ năm ngoái.
Theo Jarkata Globe
Vụ này còn cho là có tác động từ thương vụ mua máy bay chiến đấu J-10 do Trung Quốc sản xuất của Indonesia, đồng thời là gián tiếp tác động đến kinh tế của Úc khi Indonesia thay thế Úc thành đối tác cung ứng quặng sắt cho Trung Quốc, trước đó còn có than, đây cũng là cách Trung Quốc đáp trả Úc khi Úc thay đổi chính sách nhập cư sau 2 năm cởi mở lại.
Tuy nhiên, nhìn sâu xa thì đây là nền tảng phi đô la Mỹ mà nhiều nước đang thúc đẩy, Trung Quốc chỉ đơn giản là nhờ vào tỷ trọng sản xuất công nghiệp lớn so với Thế giới mà nhanh chóng ra tay chớp tiên cơ, khi vòng cung sử dụng Nhân dân tệ đủ lớn, nó sẽ tái diễn quang cảnh khối Xã hội Chủ nghĩa mà Liên Xô đứng đầu đối chọi với khối Tư bản Chủ nghĩa mà Mỹ đứng đầu, sự đọ sức giữa 2 khối kinh tế quân sự với hình thái ý thức hệ khác nhau sẽ được lặp lại, nhưng lần này, tình hình đã khác trước khi sản xuất chế tạo đã rời khỏi Mỹ chứ không phải là thời điểm mà sản xuất chế tạo đang ở đỉnh cao ở Mỹ nữa.
Cùng với chuyện giao dịch bằng Nhân dân tệ được khẳng định mạnh ở nhiều nước, sau khi tàu sân bay Phúc Kiến chính thức thượng cờ, Campuchia đã quyết định gửi dự trữ vàng ở Trung Quốc, đây là một tình huống khá bất ngờ, nó vừa chứng minh sự trỗi dậy của Trung Quốc trong khu vực vượt qua khả năng lý giải và tuyên truyền của phương Tây, nhưng mặt khác từ góc độ của Campuchia, Campuchia đang đánh cược sự phát triển kinh tế của mình vào Trung Quốc, đây là hành động khẳng định quyết tâm tiêu diệt lừa đảo và tham nhũng của chính quyền Campuchia, có chống tham nhũng tích cực thì Campuchia mới thoát nghèo được, hơn nữa, hành động này cũng giúp Campuchia lấy được lòng tin đầu tư của Trung Quốc, ngoài Trung Quốc bây giờ, phương Tây vào Campuchia chỉ để trừng phạt chứ không còn là nơi giúp đỡ Campuchia phát triển kinh tế nữa, điều đấy có nghĩa là vây cánh ủng hộ Trung Quốc trên trường quốc tế tăng thêm.
@a98 @hatam @meotamthe @ktqsminh @ngo-rung
Chuyến tàu chở container đầu tiên từ Nga đã cập cảng Iran.
Chuyến tàu đầu tiên từ Nga đã cập cảng Aprin của Iran.
Chuyến hàng này là một khâu quan trọng trong quá trình phát triển dịch vụ logistics dọc Hành lang vận tải quốc tế Bắc Nam.
Một đoàn tàu gồm 62 container dài 40 feet chở bột giấy sunfat đã đi từ bãi chôn lấp của Đường sắt phía Bắc dọc theo tuyến đường phía đông của hành lang và đến cảng cạn Aprin. Thời gian vận chuyển là 13 ngày.
Điểm khởi hành của chuyến tàu nằm cách Moscow 900 km về phía bắc, và tuyến đường này chạy qua Nga, Kazakhstan, Turkmenistan và Iran. Chuyến hàng này tiếp tục nỗ lực của RZD Logistics nhằm tạo ra và thúc đẩy các giải pháp logistics tích hợp dọc theo hành lang Bắc-Nam.
Như văn phòng đại diện đã lưu ý, Aprin là một trung tâm logistics đa phương thức hiện đại. Nằm tại giao lộ của hành lang đường sắt Đông-Tây và Bắc-Nam của Iran, đây là dự án logistics lớn nhất của Iran. Mặc dù mới chỉ được đưa vào hoạt động vào tháng 5, nhưng dự án đang dần đạt công suất theo kế hoạch.
Tổng giám đốc Đường sắt Khorasan tuyên bố rằng hành lang Nga-Ấn Độ là tuyến đường vận chuyển Bắc-Nam bền vững, tiết kiệm chi phí và nhanh chóng, có khả năng vận chuyển hàng triệu tấn hàng hóa, tương đương với năng lực của đường sắt Iran.
Chuyến tàu container quá cảnh Ấn Độ-Nga, đến Iran qua Sarakhs, là một phần của tuyến đường phía Đông của Hành lang Bắc-Nam, dài 3.800 km từ Moscow đến Sarakhs và 1.600 km từ đó đến Bandar Abbas. Tại đây, 39 container của chuyến tàu quá cảnh được dỡ xuống và chất lên tàu để vận chuyển bằng đường biển đến Ấn Độ.
Một chuyến tàu chở container thử nghiệm đã khởi hành từ ga Chekhov ở vùng Moscow đến cảng Nava Sheva ở Ấn Độ.
Chiều dài tuyến đường sắt qua Nga, Kazakhstan, Turkmenistan, Iran và Ấn Độ là hơn 8.000 km.
@meotamthe @a98
Các bạn Nga nói về thành công của ngành công nghiệp AI của Trung Quốc
Lý do cho sự thành công của ngành trí tuệ nhân tạo tại Trung Quốc
Tại sao AI Trung Quốc lại trở nên phổ biến như vậy, có những động lực nào cho sự phát triển của ngành công nghiệp này tại quốc gia này, và điều gì đang cản trở sự đổi mới? Hãy cùng tìm hiểu với một chuyên gia.
Về tác giả: Stanislav Kiselev, giáo sư tại Trường Kinh doanh Cao cấp, Trường Kinh tế Cao cấp, Đại học Nghiên cứu Quốc gia.
Các công ty Trung Quốc đã nổi lên như những thế lực mạnh mẽ trên thị trường AI toàn cầu nhờ sự kết hợp giữa hỗ trợ của chính phủ, đầu tư chiến lược và tập trung mạnh mẽ vào phát triển nhân tài. "Kế hoạch Phát triển AI Thế hệ Tiếp theo" của chính phủ Trung Quốc, được khởi xướng vào năm 2017, phản ánh tham vọng của quốc gia này trong việc trở thành trung tâm đổi mới AI hàng đầu thế giới vào năm 2030.
Bối cảnh lịch sử
Bối cảnh lịch sử cho sự thành công của trí tuệ nhân tạo tại Trung Quốc được đặc trưng bởi cách tiếp cận có hệ thống về tài trợ và phân bổ nguồn lực. Từ năm 2013 đến năm 2018, số lượng quỹ đầu tư mạo hiểm công cấp địa phương đã tăng đáng kể (trung bình 238 quỹ mới được thành lập hàng năm). Sự tăng trưởng này được thúc đẩy bởi việc sử dụng ngân sách chính phủ, doanh thu thuế và đóng góp từ các doanh nghiệp nhà nước. Tuy nhiên, tốc độ thành lập quỹ đã chậm lại, chỉ còn 115 quỹ mỗi năm kể từ năm 2019, phản ánh tác động của những thách thức kinh tế và việc thắt chặt các quy định đầu tư để ứng phó với những thay đổi của thị trường.
Hơn nữa, chính phủ Trung Quốc đã thúc đẩy một môi trường công nghệ tiên tiến, tận dụng khuôn khổ xã hội chủ nghĩa để tập trung nguồn lực vào các dự án AI lớn. Việc nhấn mạnh hợp tác nguồn mở giữa giới học thuật và ngành công nghiệp cũng rất quan trọng, cho phép trao đổi kiến thức và tiến bộ công nghệ nhanh chóng. Những nỗ lực này đã đặt nền tảng vững chắc cho sự phát triển của học máy và nhân tài AI trong nước, đưa các công ty Trung Quốc lên vị trí hàng đầu trong cộng đồng AI toàn cầu.
Các yếu tố chính góp phần vào thành công
Phát triển tài năng và hợp tác
Một yếu tố quan trọng trong thành công của các công ty Trung Quốc trong phát triển AI là sự chú trọng vào phát triển nhân tài và hợp tác giữa các tổ chức học thuật và doanh nghiệp. Các chuyên gia cho rằng việc phát triển các mối quan hệ đối tác như vậy là rất cần thiết để thu hẹp khoảng cách giữa việc tạo ra nhân tài và nhu cầu của ngành. Sự phát triển nhanh chóng của ngành AI đòi hỏi phải gắn kết kết quả giáo dục với dịch vụ việc làm, đảm bảo sinh viên tốt nghiệp có đủ kỹ năng đáp ứng nhu cầu của ngành.
Hỗ trợ và đầu tư của chính phủ
Chính phủ Trung Quốc đóng vai trò chủ chốt trong lĩnh vực AI, cung cấp hỗ trợ tài chính cho các công ty trong nước thông qua nhiều cơ chế khác nhau, bao gồm các quỹ mục đích đặc biệt do nhà nước tài trợ và các khoản trợ cấp. Các quỹ vốn này, được huy động từ cả khu vực công và tư nhân, phù hợp với mục tiêu thúc đẩy tiến bộ công nghệ của chính phủ. Nghiên cứu cho thấy từ năm 2000 đến năm 2023, các quỹ đầu tư mạo hiểm nhà nước của Trung Quốc đã đầu tư khoảng 184 tỷ đô la vào 9.623 công ty AI độc đáo, phản ánh cam kết mạnh mẽ trong việc thúc đẩy đổi mới trong học máy, robot và xử lý ngôn ngữ tự nhiên.
Tập trung chiến lược vào phát triển nguồn mở
Các công ty Trung Quốc đã đặt trọng tâm chiến lược vào phát triển nguồn mở và tính minh bạch, điều này tạo nên sự khác biệt giữa họ với các đối tác phương Tây.
Cách tiếp cận này thúc đẩy hợp tác toàn cầu và dân chủ hóa nghiên cứu AI, giảm bớt rào cản gia nhập cho các nhà đổi mới. Việc tập trung vào các khuôn khổ nguồn mở không chỉ khuyến khích sự tham gia rộng rãi vào phát triển AI mà còn định vị Trung Quốc là một đối thủ cạnh tranh trên thị trường toàn cầu, có khả năng giảm chi phí cho các giải pháp AI và tăng năng suất trong nhiều lĩnh vực.
Những người chơi chủ chốt trong ngành
Bối cảnh AI của Trung Quốc được đặc trưng bởi những đóng góp đáng kể từ các công ty lớn như Baidu, Alibaba, Tencent và Huawei. Các công ty này hoạt động trong nhiều lĩnh vực, từ xe tự hành và thuật toán thương mại điện tử đến các giải pháp y tế ứng dụng AI và cơ sở hạ tầng viễn thông. Hơn nữa, một hệ sinh thái khởi nghiệp và học thuật đang phát triển mạnh mẽ, chẳng hạn như SenseTime và Đại học Thanh Hoa, cũng góp phần thúc đẩy nghiên cứu và ứng dụng AI.
Chúng ta hãy cùng xem xét kỹ hơn những đóng góp của một số nhân vật hàng đầu:
- Baidu là một trong những công ty AI hàng đầu của Trung Quốc. Từ năm 2010, công ty đã tích cực đầu tư vào nghiên cứu và phát triển trong lĩnh vực xử lý ngôn ngữ tự nhiên, học máy và học sâu. Năm 2013, Baidu thành lập viện học sâu nội bộ đầu tiên, và năm 2017, công ty đã sáp nhập các bộ phận liên quan đến AI thành một nhóm riêng để phát triển công nghệ trí tuệ nhân tạo.
- Được thành lập vào năm 2014, SenseTime đã trở thành một trong những công ty khởi nghiệp AI giá trị nhất. Công ty đã phát triển nhiều ứng dụng, từ hệ thống nhận dạng khuôn mặt đến các giải pháp lái xe tự động. Sự tăng trưởng của công ty được hỗ trợ bởi các khoản đầu tư lớn và sự hợp tác với khu vực công như một phần trong chính sách phát triển công nghệ an toàn công cộng.
- Đại học Thanh Hoa tại Bắc Kinh đã đóng vai trò then chốt trong sự phát triển của ngành trí tuệ nhân tạo (AI) tại Trung Quốc. Trường đã trở thành trung tâm đào tạo doanh nhân và chuyên gia AI chủ chốt, thúc đẩy sự ra đời của nhiều công ty khởi nghiệp trong lĩnh vực y tế, tài chính và giao thông vận tải. Sự hợp tác tích cực của trường với các ngành công nghiệp đã thúc đẩy quá trình thương mại hóa các phát triển AI và củng cố hệ sinh thái đổi mới sáng tạo của đất nước.
- Hikvision , một trong những nhà sản xuất hệ thống giám sát video lớn nhất thế giới, đang tích cực tích hợp công nghệ trí tuệ nhân tạo (AI) vào các sản phẩm của mình. Công ty sử dụng AI để giám sát thông minh, phân tích video thời gian thực và nhận dạng đối tượng. Các giải pháp này được sử dụng rộng rãi trong lĩnh vực an toàn công cộng, phù hợp với chiến lược của chính phủ Trung Quốc nhằm ứng dụng AI vào các dự án quốc gia .
Chiến lược đầu tư dài hạn
Mặc dù những biến động ngắn hạn của thị trường có thể được thúc đẩy bởi những đột phá dựa trên AI, nhưng thành công bền vững trong lĩnh vực này đòi hỏi một chiến lược đầu tư dài hạn và kỷ luật. Quan điểm này cho phép các công ty vượt qua những thách thức của sự thay đổi công nghệ nhanh chóng, nắm bắt đổi mới và nâng cao lợi thế cạnh tranh.
Hậu quả kinh tế
Sự cạnh tranh ngày càng gia tăng từ các công ty Trung Quốc trong lĩnh vực trí tuệ nhân tạo (AI) có thể sẽ gây ra những hậu quả kinh tế đáng kể trên toàn thế giới. Do các công ty Trung Quốc chú trọng đổi mới và giá cả phải chăng, họ có thể giúp giảm chi phí cho các giải pháp AI, từ đó thúc đẩy việc áp dụng AI trên nhiều lĩnh vực khác nhau và cải thiện năng suất tổng thể. Môi trường cạnh tranh này có thể đòi hỏi việc đánh giá lại chính sách ở các khu vực khác để duy trì khả năng cạnh tranh trước những tiến bộ của Trung Quốc trong công nghệ AI.
Những thách thức mà các công ty Trung Quốc phải đối mặt trong việc phát triển trí tuệ nhân tạo
Bất chấp những thành tựu này, các công ty Trung Quốc vẫn phải đối mặt với những thách thức đáng kể, bao gồm các hạn chế về đạo đức và quy định , giám sát địa chính trị , các vấn đề sở hữu trí tuệ và hạn chế chuyển giao dữ liệu. Tại châu Âu, mối lo ngại về an ninh và quyền riêng tư trong hợp tác với các tổ chức Trung Quốc đang gia tăng, trong khi các biện pháp kiểm soát xuất khẩu của Hoa Kỳ cản trở việc tiếp cận các công nghệ AI tiên tiến. Những thách thức khác bao gồm chất lượng bằng sáng chế so với Hoa Kỳ, cũng như các quy định xử lý dữ liệu trong nước nghiêm ngặt, hạn chế sự hợp tác khoa học quốc tế .
Tương lai của AI Trung Quốc đang được định hình bởi sự cạnh tranh chiến lược với Hoa Kỳ, các ưu tiên công nghệ và hạn chế tài chính. Các cuộc thảo luận về tiêu chí cạnh tranh không chỉ nhấn mạnh vào sức mạnh của các mô hình mà còn cả hiệu quả kinh tế của chúng . Đồng thời, sự chậm trễ đáng kể về khối lượng đầu tư (trong thập kỷ qua, Hoa Kỳ đã đầu tư khoảng 60.000 vào các công ty AI, trị giá khoảng 605 tỷ đô la, trong khi Trung Quốc chỉ thu hút được khoảng 8.200 khoản đầu tư, trị giá 86 tỷ đô la) có thể cản trở sự phát triển của hệ sinh thái AI, thu hút nhân tài và hợp tác quốc tế trong bối cảnh căng thẳng địa chính trị gia tăng.
Reasons for the Success of China's AI Industry
Причины успеха индустрии искусственного интеллекта в Китае
Updated 07/05/2025
Báo tàu nhanh Việt Nam
Cách Trung Quốc triển khai chiến lược AI quốc gia
Chính phủ Trung Quốc xây dựng chiến lược AI quốc gia với các trụ cột chính như chính sách ổn định, hệ sinh thái đổi mới và các ứng dụng thực tiễn.
Bộ Giáo dục Trung Quốc ngày 12/5 cho biết đang thiết lập hệ thống giáo dục sử dụng trí tuệ nhân tạo (AI) theo từng cấp từ tiểu học, trung học cơ sở và trung học phổ thông, nhằm nâng cao nhận thức cơ bản của học sinh và thúc đẩy đổi mới công nghệ trong ngành giáo dục.
Đây là một phần trong chiến lược AI quốc gia mà chính phủ Trung Quốc đã xây dựng, với các khuôn khổ chính sách quan trọng theo Kế hoạch Phát triển AI thế hệ mới được công bố năm 2017, đặt mục tiêu đưa nước này trở thành trung tâm đổi mới AI toàn cầu vào năm 2030.
Kế hoạch này được chia thành ba giai đoạn chính, trong đó giai đoạn 2017-2020 đặt mục tiêu xây dựng ngành công nghiệp AI trị giá 150 tỷ nhân dân tệ (22 tỷ USD), ngang tầm các quốc gia dẫn đầu.
Trong giai đoạn 2020-2025, Trung Quốc sẽ đạt đột phá trong nghiên cứu AI, ứng dụng rộng rãi trong sản xuất, y tế, giao thông. Trong 5 năm tiếp theo, nước này hướng tới mục tiêu dẫn đầu thế giới về AI, với ngành công nghiệp AI trị giá 1.000 tỷ nhân dân tệ (150 tỷ USD).
Trẻ em Trung Quốc trải nghiệm các thiết bị giảng dạy thông minh. Ảnh: GlobalTimes
Kế hoạch nhấn mạnh vai trò của đổi mới sáng tạo và tinh thần kinh doanh thông qua các trung tâm khởi nghiệp (startup), giúp các doanh nghiệp phát triển công nghệ AI, được hỗ trợ bởi các chính sách ưu đãi như trợ cấp, ưu đãi thuế và quỹ nghiên cứu.
Kế hoạch còn tích hợp AI vào tài chính số, thúc đẩy thanh toán di động và cho vay tiêu dùng. Theo báo cáo từ Viện Hàn lâm Khoa học Trung Quốc, các giải pháp tài chính số đã tăng khả năng tiếp cận vốn lên 30% cho doanh nhân trong lĩnh vực AI giai đoạn 2017-2023, tạo chu kỳ đổi mới bền vững.
Trung Quốc đã xây dựng các trung tâm đổi mới sáng tạo tại Bắc Kinh, Thâm Quyến, và Hàng Châu, đóng vai trò là trung tâm nghiên cứu và hợp tác công nghệ. Các trung tâm này thu hút nhân tài toàn cầu, vốn đầu tư, đặc biệt trong AI, dữ liệu lớn (Big Data) và công nghệ sinh học.
"Chính phủ Trung Quốc không ban hành chỉ thị chi tiết cho cấp địa phương phải thi hành chiến lược thế nào, thay vào đó trao cho họ hàng trăm ý tưởng về 'phần thưởng' cho những bên có sáng kiến tốt", Matt Sheehan, chuyên gia tại Viện Paulson, trụ sở ở Chicago, Mỹ, cho biết.
Theo Sheehan, khi các cấp địa phương đưa ra lượng lớn những "phần thưởng" như vậy, với loạt nhà máy ứng dụng robot, các trung tâm nghiên cứu mới về xử lý ngôn ngữ, các dự án nông nghiệp tự động, Trung Quốc hy vọng sẽ đạt được mục tiêu dẫn đầu toàn cầu về AI.
Theo Bộ Khoa học và Công nghệ Trung Quốc, hơn 500 startup AI đã ra đời tại Thâm Quyến từ 2018, đóng góp 10% giá trị ngành AI quốc gia.
Chính phủ hỗ trợ các trung tâm qua hệ thống khu vực thử nghiệm AI và khu công nghiệp chuyên biệt. Ví dụ, khu công nghệ Trung Quan Thôn tại Bắc Kinh là nơi các công ty như Baidu và SenseTime phát triển giải pháp nhận diện khuôn mặt. Các trung tâm này cũng thúc đẩy đổi mới chính sách, giúp Trung Quốc duy trì lợi thế cạnh tranh.
Trung Quốc sở hữu hệ sinh thái công nghệ tích hợp, từ gã khổng lồ như Baidu, Alibaba, Tencent đến các startup như DeepSeek, những doanh nghiệp hợp tác chặt chẽ với chính phủ và viện nghiên cứu.
Baidu đã đầu tư 2 tỷ USD vào phòng thí nghiệm AI Apollo, phát triển công nghệ lái xe tự hành được thử nghiệm tại Bắc Kinh. Theo báo cáo của Apollo, các xe tự hành của Baidu đã đạt 10 triệu km thử nghiệm vào năm 2024, ngang ngửa Waymo của Google.
Các nhà cung cấp phần cứng như Huawei cũng đóng vai trò quan trọng, cung cấp chip AI Kunpeng và Ascend để sử dụng trong các trung tâm dữ liệu. Hệ sinh thái này tạo ra chuỗi giá trị khép kín, từ nghiên cứu đến ứng dụng thực tiễn.
DeepSeek là ví dụ điển hình cho tham vọng AI của Trung Quốc. Ra đời năm 2023, DeepSeek phát triển các mô hình AI cạnh tranh với ChatGPT và Claude, nhưng với chi phí thấp hơn. Theo báo cáo của DeepSeek, mô hình R-1 của họ có chi phí huấn luyện chỉ bằng 1/10 so với GPT-4, nhờ tối ưu hóa kiến trúc và sử dụng dữ liệu nội địa.
Biểu tượng DeepSeek trên điện thoại. Ảnh: Reuters
DeepSeek tập trung vào hiệu quả, phù hợp với các ứng dụng như thương mại điện tử, giáo dục và dịch vụ công. Mô hình của DeepSeek được JD.com sử dụng để cá nhân hóa quảng cáo, tăng tỷ lệ chuyển đổi lên 15%. Mức độ tiết kiệm chi phí của DeepSeek trở thành thách thức với các đối thủ phương Tây, đồng thời đặt câu hỏi về tính bền vững của các mô hình AI tốn kém.
Theo Bộ Công an Trung Quốc, hệ thống "tín dụng xã hội" của nước này đang giám sát hơn 600 triệu người, nhờ các giải pháp và ứng dụng AI nhận diện khuôn mặt, do các công ty như SenseTime cung cấp. Công nghệ này cũng được sử dụng trong an ninh công cộng, với các camera AI tại Hàng Châu giảm 30% tỷ lệ tội phạm từ năm 2019 đến 2024.
AI cũng đang cách mạng hóa ngành y tế tại Trung Quốc. Các hệ thống AI chẩn đoán như của iFlytek, hỗ trợ bác sĩ ở vùng nông thôn, đạt độ chính xác 95% trong phát hiện ung thư phổi qua chụp CT, theo nghiên cứu của Đại học Bắc Kinh. Thiết bị đeo thông minh tích hợp AI, như của Huawei, theo dõi sức khỏe theo thời gian thực, giảm 25% chi phí chăm sóc dài hạn.
AI cũng được sử dụng để tối ưu hóa trong quản lý bệnh viện. Tại Thượng Hải, hệ thống AI của Alibaba dự đoán được lưu lượng bệnh nhân, giúp giảm 40% thời gian chờ khám. Những tiến bộ này không chỉ cải thiện chất lượng y tế mà còn tăng khả năng tiếp cận dịch vụ ở các khu vực kém phát triển.
Tại các thành phố thông minh như Hàng Châu, Thâm Quyến, hệ thống quản lý giao thông dựa trên AI giúp giảm 15% thời gian tắc nghẽn, theo Sở Giao thông Hàng Châu. Các thành phố này cũng sử dụng AI để quản lý năng lượng và an ninh, với các hệ thống giám sát tích hợp xử lý dữ liệu từ hàng triệu cảm biến.
Ngoài ứng dụng trong nước, Trung Quốc cũng đang thúc đẩy giới thiệu AI với thế giới. Con đường Tơ lụa Kỹ thuật số (DSR), thuộc Sáng kiến Vành đai và Con đường (BRI), là công cụ xuất khẩu công nghệ AI của Trung Quốc. Theo Ngân hàng Thế giới, Trung Quốc đã đầu tư 50 tỷ USD vào cơ sở hạ tầng số tại 60 quốc gia từ năm 2015 đến 2024.
Các công ty như Huawei cung cấp giải pháp AI cho các thành phố thông minh ở Kenya và Pakistan, trong khi SenseTime xuất khẩu công nghệ nhận diện khuôn mặt sang một số nước Đông Nam Á.
Tuy nhiên, Trung Quốc cũng đối mặt một số thách thức trong triển khai chiến lược AI, theo Najla Al Midfa, chuyên gia tại tổ chức Nghiên cứu và Cố vấn TRENDS, trụ sở ở Abu Dhabi, UAE.
Dù có lực lượng lao động công nghệ lớn, Trung Quốc thiếu các chuyên gia AI hàng đầu. Theo LinkedIn, 60% nhà nghiên cứu AI hàng đầu của Trung Quốc được đào tạo tại Mỹ hoặc châu Âu, và nhiều người không về nước sau quá trình học tập.
Chính phủ Trung Quốc đã triển khai chương trình "Nghìn nhân tài" để thu hút chuyên gia giỏi từ nước ngoài trở về, nhưng vẫn gặp khó khăn trong việc cạnh tranh với Thung lũng Silicon.
Trung Quốc vẫn phụ thuộc vào chip và phần mềm tiên tiến từ Mỹ. Các hạn chế xuất khẩu của Mỹ, đặc biệt từ năm 2022, đã làm gián đoạn chuỗi cung ứng bán dẫn tới Trung Quốc. Theo Bộ Thương mại Mỹ, xuất khẩu chip tiên tiến sang Trung Quốc giảm 70% từ năm 2022 đến 2024, buộc Bắc Kinh phải tăng đầu tư vào sản xuất chip nội địa, nhưng vẫn chưa đạt hiệu quả tương đương.
Mỹ đang là nước dẫn đầu về nghiên cứu AI cơ bản, với các công ty như OpenAI và Google sở hữu mô hình tiên tiến hơn. Theo Nature, Mỹ chiếm 45% bài báo AI chất lượng cao năm 2024, so với 30% của Trung Quốc.
Chiến lược AI của Trung Quốc, với các trụ cột như khung chính sách ổn định, hệ sinh thái đổi mới sáng tạo, ứng dụng thực tiễn và xuất khẩu công nghệ, đã đưa nước này trở thành "tay đua hàng đầu" trong cuộc cạnh tranh về AI, chuyên gia Najla Al Midfa nhận định.
"Dù vẫn đối mặt với một số thách thức nhất định, Kế hoạch Phát triển AI thế hệ mới, cùng với lợi thế dữ liệu, hệ sinh thái công nghệ đang tạo nền tảng vững chắc cho tham vọng AI của Trung Quốc", Midfa nói thêm.
Phong Lâm (Theo ScienPress, TRENDS)
Hà Lan có lẽ được Mỹ bù lại cho việc tịch thu công ty chip của Trung Quốc.
Hà Lan có khả năng trở thành quốc gia NATO đầu tiên nhận được sự chấp thuận của Hoa Kỳ để sản xuất tên lửa không đối không tầm trung và tầm xa AIM-120 AMRAAM.
Công ty Hà Lan sẽ hợp tác với nhà sản xuất tên lửa AMRAAM Raytheon, một công ty con của RTX.
Dự án gần đây đã nhận được sự chấp thuận của chính phủ Hoa Kỳ, và một nghiên cứu khả thi dự kiến sẽ bắt đầu vào năm 2026.
Các công ty Hà Lan ban đầu sẽ được đánh giá để tham gia vào việc sản xuất, lắp ráp và bảo trì tên lửa.
@a98 @meotamthe
Nhân dân tệ kỹ thuật số (Digital RMB / e‑CNY)
Trung Quốc đã triển khai một hệ thống thanh toán quốc tế có khả năng cạnh tranh và thậm chí thay thế SWIFT trên thị trường toàn cầu.
Hệ thống này dựa trên token liên kết với Blockchain của Chính phủ Trung Quốc, cho phép người dùng thanh toán mà không qua hệ thống ngân hàng phương Tây dựa trên đồng USD, từ đó giảm thiểu rủi ro bị các quốc gia phương Tây chặn các khoản thanh toán.
Một số thông tin công khai quan trọng:
- Tháng 9/2025, Trung Quốc chính thức khai trương Trung tâm vận hành quốc tế cho đồng nhân dân tệ kỹ thuật số tại Thượng Hải, trung tâm tài chính của nước này.
- e‑CNY cùng các hệ thống liên quan như CIPS và trung tâm Thượng Hải được định vị như những giải pháp thay thế SWIFT nhanh hơn, rẻ hơn và hiệu quả hơn, giúp giảm phụ thuộc vào hệ thống do USD thống trị.
- Ví dụ, chúng có thể cho phép thanh toán trực tiếp mà không cần trung gian, tránh các lệnh trừng phạt và giảm chi phí — điều này hấp dẫn với các nước BRICS hoặc những quốc gia đang chịu áp lực tài chính từ Mỹ.
- e‑CNY là phiên bản kỹ thuật số của đồng nhân dân tệ do Ngân hàng Nhân dân Trung Quốc phát hành, đang được phát triển cho thanh toán xuyên biên giới và sử dụng quốc tế.
- Trung Quốc đã thiết lập “Trung tâm vận hành quốc tế” tại Thượng Hải để hỗ trợ thanh toán xuyên biên giới, dịch vụ blockchain và các nền tảng tài sản kỹ thuật số.
- Hệ thống thanh toán / bù trừ xuyên biên giới của Trung Quốc (Cross-Border Interbank Payment System – CIPS) đã hoạt động như cơ sở hạ tầng thanh toán bằng RMB cho nhiều quốc gia.
- Trung Quốc cũng đang thúc đẩy nền tảng cơ sở hạ tầng blockchain toàn cầu Blockchain-based Service Network (BSN), kết nối các node toàn cầu và là một phần trong chiến lược blockchain “đặc trưng Trung Quốc”.
- Tuy nhiên, việc thay thế hoàn toàn SWIFT trong ngắn hạn là khó xảy ra; các chuyên gia dự đoán mô hình hybrid, nơi các đồng tiền kỹ thuật số của ngân hàng trung ương (CBDC) tích hợp với các mạng hiện tại như SWIFT GPI, là khả thi hơn. SWIFT hiện vẫn là nền tảng chủ đạo, xử lý hàng nghìn tỷ USD giao dịch mỗi ngày.
(Quán Tin)
@a98 @hatam
Có thỏa hiệp gì sau cuộc đàm phán Mỹ Trung vừa rồi?
Trung Quốc dỡ bỏ lệnh cấm xuất khẩu gali, germani, antimon sang Mỹ
Chủ nhật 09/11/2025 17:00 GMT + 7
Hôm Chủ nhật (9/11), Bộ Thương mại Trung Quốc tuyên bố đã đình chỉ lệnh cấm xuất khẩu sang Mỹ các mặt hàng có tính ứng dụng kép liên quan đến gali, germani, antimon và vật liệu siêu cứng.
Trước đó vào hôm 7/11, Trung Quốc đã công bố việc đình chỉ các biện pháp kiểm soát xuất khẩu khác được áp dụng vào ngày 9/10, trong đó bao gồm việc mở rộng các hạn chế đối với một số vật liệu đất hiếm và vật liệu pin lithium.
Quyết định này được đưa ra sau cuộc gặp giữa Tổng thống Mỹ Donald Trump và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình tại Hàn Quốc vào tháng trước, trong đó cả hai bên đã nhất trí đình chiến thương mại trong một năm. Theo thỏa thuận, Trung Quốc cam kết nới lỏng các hạn chế xuất khẩu, trong khi Mỹ đồng ý giảm một số mức thuế quan.
Lệnh tạm dừng này sẽ có hiệu lực đến ngày 27/11/2026, xoa dịu một trong những điểm gây tranh cãi nhất trong tranh chấp công nghệ và thương mại Mỹ-Trung.
Lệnh cấm xuất khẩu sang Mỹ các mặt hàng có tính ứng dụng kép được ban hành vào tháng 12/2024 là phản ứng của Trung Quốc đối với việc Mỹ mở rộng kiểm soát xuất khẩu đối với chip tiên tiến và thiết bị sản xuất. Các biện pháp này nhằm hạn chế khả năng tiếp cận của Trung Quốc đối với các công nghệ được sử dụng trong lĩnh vực chất bán dẫn, trí tuệ nhân tạo và quốc phòng.
Trung Quốc đã đáp trả bằng cách hạn chế xuất khẩu các khoáng sản quan trọng, bao gồm gali, germani và than chì, vốn rất cần thiết cho sản xuất chip và xe điện.
Gali và germani là những nguyên liệu thô chiến lược được sử dụng trong chất bán dẫn, sợi quang, tấm pin mặt trời và hệ thống quốc phòng. Theo Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược và Quốc tế (CSIS), Trung Quốc chiếm khoảng 98% nguồn cung gallium nguyên chất toàn cầu.
Lệnh cấm xuất khẩu đã buộc các công ty Mỹ phải tìm kiếm các nhà cung cấp thay thế ở châu Âu và Đông Nam Á.
Đại sứ xác nhận Nga sẽ chuyển giao giấy phép sản xuất máy bay chiến đấu Su-57 cho Ấn Độ
09.11.2025
Nga sẽ giúp đẩy nhanh quá trình phát triển chương trình AMCA của Ấn Độ.
Theo Đại sứ Nga tại New Delhi Denis Alipov, Ấn Độ đang có kế hoạch sản xuất theo giấy phép máy bay chiến đấu đa năng thế hệ thứ năm Su-57.
Theo ông, điều này sẽ đẩy nhanh việc triển khai chương trình AMCA của Ấn Độ nhằm chế tạo máy bay chiến đấu thế hệ thứ năm của riêng mình.
Nga hy vọng sẽ mở ra một chương mới trong mối quan hệ chiến lược này bằng cách mở rộng chuyển giao công nghệ cho Ấn Độ, bao gồm cả việc sản xuất theo giấy phép máy bay chiến đấu thế hệ thứ năm Su-57. Điều này sẽ đẩy nhanh việc triển khai chương trình máy bay chiến đấu thế hệ thứ năm AMCA của Ấn Độ.
Denis Alipov, Đại sứ Nga tại Ấn Độ
Nhà ngoại giao này cho biết thêm rằng đóng góp của Nga cho ngành công nghiệp Ấn Độ không chỉ giới hạn ở thiết bị quốc phòng. Ông nhắc lại việc Nga đã ký biên bản ghi nhớ về việc cấp phép sản xuất máy bay phản lực chở khách khu vực SJ-100 .
Theo chương trình này, Ấn Độ sẽ có thể sản xuất máy bay để đáp ứng nhu cầu đi lại bằng đường hàng không nội địa ngày càng tăng và cũng trở thành trung tâm khu vực về bảo trì, sửa chữa và đại tu máy bay SJ-100.
Denis Alipov, Đại sứ Nga tại Ấn Độ
(www1.ru)
@a98 @meotamthe
Một ví dụ điển hình của việc TQ biến hàng sang thành hàng chợ.
Con robot dọn nhà này vốn là do iRobot (Mỹ) phát triển và khai phá thị trường vệ sinh nhà thông minh. Món này vốn là được định hướng cho thị trường cao cấp, với các công nghệ hiện đại (ở thời điểm đó) với chức năng là hút bụi không cần lau nhà. iRobot gần như độc chiếm thị trường với vị thế của mình.
Đến khi TQ lao vào thị trường này, cũng thông qua một cái sới vật cạnh tranh do CP mở ra, hàng loạt công ty TQ cùng lao vào đấm nhau trong ngành.
Và từ môi trường cạnh tranh khốc liệt đó, họ có hàng loạt cải tiến từ mẫu mã, chức năng, công nghệ cho đến giá .
Họ cải thiện từ công nghệ VSLAM lên LiDAR từ sử dụng camera để quét hình và dựng bản đồ không gian lên sử dụng laser để quét môi trường, để có thể sử dụng cả trong môi trường thiếu sáng.
Họ cải thiện lại mẫu mã sản phẩm để tối ưu khả năng hút bụi và lau nhà, trong các góc cạnh vuông mà máy hút thông thường không tự làm sạch được. Họ cải thiện trạm sạc đa năng thành chu trình khép kín tự động bơm nước sạch cho giẻ lau mà không cần người dùng phải động tay (Mẫu của Roborock hoặc Ecovacs) …
Và họ biến cái sản phẩm vốn được định vị là hàng cao cấp, ứng dụng công nghệ tương lai, công nghệ vũ trụ với giá ngàn đô thành đồ gia dụng giá vài trăm đô la, với công năng vượt trội hơn sản phẩm gốc.
Bí quyết thành công của họ nằm ở đâu. Mình có thể tổng hợp trong vài ý:
- Định hướng chính phủ trong hạ tầng cơ sở.
- Định hướng CP trong xây dựng chuỗi cung ứng nguyên liệu và linh kiện hoàn chỉnh.
- Thị trường nội địa rộng lớn và có lực cầu hấp dẫn.
- Sau đó tạo ưu đãi hút các doanh nghiệp vào trong một sới cạnh tranh theo nguyên tắc kinh tế thị trường.
Đây gần như là cách làm chung khi TQ muốn phát triển một ngành nào đó. Như ngành xe điện chẳng hạn.
So với cách làm nền kinh tế sân sau trước kia, thì hiện tại TQ đang ngày càng hoàn thiện quá trình định hướng thị trường và các ngành kinh tế bằng các công cụ thị trường và phi thị trường để vừa hạn chế sự bóp méo của chính phủ với thị trường cạnh tranh, vừa điều hướng thị trường đi theo cách mà họ mong muốn.
(Triet M Chau)