Sau khi ký, phía Mỹ cũng đã trưng ra thoả thuận, nói chính xác là bản ghi nhớ (MoU) để hai bên bàn bạc tiếp đến thoả thuận thực sự. 14 điểm không khác gì nhiều so với những gì Iran đã đưa ra trước đó.
Em nói thật, chắc phải có lý do gì đó chứ bình thường thì anh Trum của em sẽ không ký cái này được.
Nhưng có một điểm em lưu ý về thời điểm rút quân Mỹ ra khỏi khu vực quanh Iran: Mỹ không rút quân ngay mà phải sau khi hai bên đạt thoả thuận cuối cùng. Thời hạn thương lượng để đạt thoả thuận cuối cùng là 60 ngày, kể từ ngày hai bên ký MoU hôm qua.
Các cụ có cho rằng Mỹ chịu rút quân thực sự không? Em cho là không và hai bên sẽ oánh tiếp sau 60 ngày. Lần đánh tới sẽ dữ dội hơn lần này, buộc một trong hai bên phải quỵ hẳn.
Sau khi ký, phía Mỹ cũng đã trưng ra thoả thuận, nói chính xác là bản ghi nhớ (MoU) để hai bên bàn bạc tiếp đến thoả thuận thực sự. 14 điểm không khác gì nhiều so với những gì Iran đã đưa ra trước đó.
Em nói thật, chắc phải có lý do gì đó chứ bình thường thì anh Trum của em sẽ không ký cái này được.
Nhưng có một điểm em lưu ý về thời điểm rút quân Mỹ ra khỏi khu vực quanh Iran: Mỹ không rút quân ngay mà phải sau khi hai bên đạt thoả thuận cuối cùng. Thời hạn thương lượng để đạt thoả thuận cuối cùng là 60 ngày, kể từ ngày hai bên ký MoU hôm qua.
Các cụ có cho rằng Mỹ chịu rút quân thực sự không? Em cho là không và hai bên sẽ oánh tiếp sau 60 ngày. Lần đánh tới sẽ dữ dội hơn lần này, buộc một trong hai bên phải quỵ hẳn.
em tán đồng nhận định của bác.
nếu nhận định của em và bác sai, nghĩa là Mỹ rút quân ở khu vực, thực hiện như cam kết thì chúc mừng Iran chiến thắng với giá hời hhaha
Có tin Ả Rập Xe Út đang hợp tác với Thổ Nhĩ Kỳ để lên kế hoạch xây một tuyến đường sắt từ Ả Rập Xê út qua Jordan, qua Syria để sang Thổ Nhĩ Kỳ. Chiều ngược lại sẽ từ Ả Rập Xê út qua Oman, bỏ qua eo biển Hormuz. Nếu xây dựng được tuyến đường này thì hàng hoá, dầu mỏ và các sản phẩm đi và đến Ả Rập sẽ thoát được gọng kìm của cả 2 eo biển.
Tin này càng củng cố cho nhận định rằng Iran thực sự kiểm soát Hormuz, Mỹ không thể làm gì được.
Sau khi ký, phía Mỹ cũng đã trưng ra thoả thuận, nói chính xác là bản ghi nhớ (MoU) để hai bên bàn bạc tiếp đến thoả thuận thực sự. 14 điểm không khác gì nhiều so với những gì Iran đã đưa ra trước đó.
Em nói thật, chắc phải có lý do gì đó chứ bình thường thì anh Trum của em sẽ không ký cái này được.
Nhưng có một điểm em lưu ý về thời điểm rút quân Mỹ ra khỏi khu vực quanh Iran: Mỹ không rút quân ngay mà phải sau khi hai bên đạt thoả thuận cuối cùng. Thời hạn thương lượng để đạt thoả thuận cuối cùng là 60 ngày, kể từ ngày hai bên ký MoU hôm qua.
Các cụ có cho rằng Mỹ chịu rút quân thực sự không? Em cho là không và hai bên sẽ oánh tiếp sau 60 ngày. Lần đánh tới sẽ dữ dội hơn lần này, buộc một trong hai bên phải quỵ hẳn.
Em chia sẻ một số thông tin em biết, có vẻ giải đáp được nghi vấn của cụ.
Hai bên không ký thoả thuận mà là ký một văn bản thấp hơn, tức là bản ghi nhớ (MOU), 14 điểm mà Iran nêu cơ bản Mỹ đồng ý, trong đó có điểm Iran tự xử lý vũ khí hạt nhân là phiêu lưu nhất, tuy nhiên Mỹ cũng đã chấp nhận, chỉ nhìn điểm này là biết Mỹ đã nhượng bộ vì mục tiêu chính là của chiến dịch là tiêu diệt nguyên liệu sản xuất vũ khí hạt nhân và năng lực hạt nhân của Iran coi như vô vọng.
Bản MOU này vốn được các quan chức chính phủ Iran tán thành trước, trước đó phía Mỹ không đồng ý nội dung này, nhưng nhờ sự tích cực của Pakistan, 2 bên đã trao đổi lại và có những nhượng bộ nhất định, cuối cùng 2 bên chấp nhận bản này, Đại Giáo chủ là người cuối cùng đồng ý nội dung này, tuy nhiên khả năng ký ở Thuỵ Sỹ khó có khả năng ông này xuất hiện.
Trong nội dung MOU, các khoản bồi thường được thay đổi tên gọi, các đồng minh của Mỹ ở Trung Đông, ở Châu Á đang tích cực xuất hiện, thay Mỹ chi trả số tiền này. Hiện tại, ngoài UAE đang tích cực chuyển trả tiền cho Iran, bản chất là tiền trước đây UAE phong toả của Iran, thì Mỹ đã yêu cầu Nhật Bản, Hàn Quốc, Singapore, Malaysia tham gia thực hiện việc bồi thường thay cho Mỹ dưới tên gọi tái thiết cho Iran, tổng số tiền tái thiết mà các nước này chi ra tương đương 150 tỷ, tức là 50% số tiền bồi thường mà Iran sau đó chấp nhận. Khoản bồi thường lúc đầu Iran yêu cầu là 400 tỷ, nhưng sau các đàm phán phía Iran đã đồng ý mức 300 tỷ và họ đòi hỏi nhận được 50% trước rồi mới tiếp tục, do vậy, các nước trên đang tích cực thực hiện các giao dịch, thủ tục để hoàn tất việc chuyển 150 tỷ cho Iran, 150 tỷ này đầu tư tái thiết lại các sân bay, các nhà máy lọc dầu, các cầu cảng, nói chung là hạ tầng cơ sở.
Cuộc đàm phán này có một số ẩn ý đằng sau gồm:
Iran sau một hồi chiến đấu, bản thân họ cũng có những vấn đề riêng, họ cũng không theo đuổi chiến đấu đến cùng khi kết quả này mang lại lợi ích cho người khác nhiều hơn, do vậy, việc thoả hiệp khi có lợi vẫn là mục tiêu cân nhắc hàng đầu, thực ra bất cứ nước nào cũng sẽ ứng xử như vậy, nên không thể nói Iran thế này thế khác, họ chỉ đơn giản tối đa hoá lợi ích quốc gia mà thôi. Nhưng nó cũng chứng minh thêm một lần nữa kết luận, nước Mỹ chỉ chịu đàm phán ngang hàng với những nước có đủ sức mạnh đánh cho nước Mỹ bất lực trong cuộc chiến, Iran đã làm được điều này và Mỹ buộc phải thực hiện đàm phán để vãn hồi cục diện, như vậy nếu như không có gì đột biến khác xảy ra, mũi súng của Mỹ sẽ hướng tới Cuba trong thời gian tới, mục tiêu là tiêu diệt đối địch ngoài khơi vịnh Mexico, nơi có thể giám sát yết hầu ra vào của Mỹ ở hướng này.
Rạn nứt rất lớn trong quan hệ của Mỹ và Israen xuất hiện, nếu đây không trở thành rạn nứt thì nguy cơ ký xong lại xé là rất lớn, MOU này nếu không đủ trọng lượng giúp Trump vượt qua bầu cử giữa kỳ, nó sẽ lại bị xé bỏ và Israen về cơ bản không cho phép nó phát huy tác dụng. Đây là yếu tố rất lớn, trừ phi BB bị thủ tiêu, còn nếu không, khả năng Trump bị thủ tiêu cũng đang tăng lên.
Đối với Nga, đàm phán này giảm bớt sức ảnh hưởng của Nga trên thị trường năng lượng, các nước tham gia tái thiết đóng góp 150 tỷ đều là các nước phụ thuộc vào nhập khẩu năng lượng, việc gắn buộc họ vào dự án của Mỹ nhằm tái thiết Iran cũng đồng thời làm suy giảm ảnh hưởng của Nga đối với các nước này, nếu năng lượng không còn là lá bài có lợi nữa, Nga có thể sẽ sẽ mất dần tiếng nói.
Đối với Trung Quốc, tái thiết này nếu nhìn từ ban đầu, 400 tỷ vốn chính là khoản đầu tư tương xứng trong gói thoả thuận giữa Iran và Trung Quốc năm xưa theo dự án 1R1B, không loại trừ đây cũng là dấu hiệu đòi hỏi từ Iran đối với Trung Quốc, nếu Trung Quốc không có cách thức đáp ứng hợp lý, Iran sẽ quay sang với Mỹ, 400 tỷ giảm xuống 300 tỷ cũng sẽ thay thế dự án 1R1B của Trung Quốc và nó sẽ khiến tham vọng của Trung Quốc bị ngắt đứt, khả năng tiếp theo ảnh hưởng đến lợi ích của Nga trên dự án này, lôi châu Âu vào dự án tương tự của Mỹ mà ở đó Iran là một nguồn cung quan trọng, trước đây nó có khả năng cung cấp cho Trung Quốc, giờ đây nó và khối Arab xung quanh có thể sẽ cung ứng cho châu Âu dưới chi phối của Mỹ.
Đối với Trung Đông, ảnh hưởng của Mỹ chuyển dạng, căn cứ quân sự của họ có thể ít đi, nhưng Mỹ vẫn kiểm soát được Trung Quốc thông qua Iran, Mỹ chỉ đơn giản thoả thuận với Iran để Mỹ rút bớt ảnh hưởng và chia sẻ nó cho Iran sử dụng nhưng vẫn can thiệp vào các quyết định của Iran thông qua hợp tác bằng tiền của các nước đồng minh của Mỹ. Trung Đông vẫn sẽ khó thoát khỏi Mỹ, bản chất trước đây bị Mỹ kiểm soát trực tiếp, giờ bị kiểm soát gián tiếp thông qua liên doanh giữa Mỹ và đồng minh với Iran, các cảng xuất đi của Trung Đông vẫn chịu ảnh hưởng của eo biển, không bị bó buộc bằng cái này thì lại bị bó buộc bằng cái khác.
Dù vậy, em nghĩ mọi chuyện hãy còn quá sớm để nhận định hẳn vì:
Iran có dấu hiệu tranh chấp nội bộ đang xảy ra, xảy ra ngay trong lòng lực lượng giáo sĩ, vệ binh cách mạng hồi giáo dường như đang cố kiểm soát giáo chủ, đó là lý do mà đám tang của cố Đại giáo chủ cứ bị lùi lại mãi, ký MOU phía chính quyền dân sự tích cực nhất, sau đó đến vệ binh, nhưng Giáo chủ lại im ắng nhất.
Mỹ vẫn không phải là bên giữ chữ tín trong đàm phán, dù có hoà hoãn, hữu hảo nhưng bản chất của Mỹ là đến đồng minh còn cắt tiết thì khả năng xảy ra biến số vẫn rất cao, đặc biệt đối với Trump, người vốn hay thay đổi.
MOU này ảnh hưởng tiêu cực đến Israen, hơn nữa dù có định ký, các chiến trường phụ cũng không có dấu hiệu dừng lại, không dừng lại thì bất kỳ bên nào cũng có thể chủ động xé bỏ nó, quy kết trách nhiệm đối phương.
MOU này liên quan đến con số khá lớn, trong khi thời gian hoàn tất các bước đi thành ý ban đầu đều không dài, nên khả năng vỡ kèo là rất cao.
MOU này cũng ảnh hưởng căn bản đến lợi ích của Nga và Trung Quốc, trong khi đây là 2 nước có thể tác động vào cuộc chiến, hiện tuy chưa hình dung được Nga và Trung Quốc sẽ làm gì, nhưng không khó để cục diện quay về đánh nhau tiếp đối với 2 nước này.
Có một vấn đề là giá vàng tuy đi xuống được mấy ngày nhưng đồng thời các ngân hàng trung ương lại đang tích cực mua vàng và vận chuyển về kho tại bản quốc, đây là dấu hiệu cho thấy các nước đang nỗ lực chuẩn bị chống đỡ cho các đợt biến động lớn sắp xảy ra.
Cá nhân em đánh giá, đây mới là một bước ném đá dò đường đầu tiên, chưa thật sự là đàm phán cuối cùng, hãy còn đánh nhau tiếp, bản thân em cũng mong đánh nhau tiếp, giữa Iran và Cuba, em chọn ủng hộ phía Cuba nên em càng không muốn Mỹ có thể dễ dàng rút ra khỏi cuộc chiến này.
NHÀ TRẮNG CHÍNH THỨC CÔNG BỐ TOÀN VĂN 14 ĐIỀU KHOẢN "HIỆP ƯỚC ISLAMABAD" - CỤC DIỆN VÙNG VỊNH ĐỔI NGÔI! Sau bao ngày đồn đoán, Nhà Trắng cuối cùng đã tung ra toàn văn 14 điểm của Bản ghi nhớ (MoU) lịch sử giữa Hợp chủng quốc Hoa Kỳ và Cộng hòa Hồi giáo Iran. Văn bản này chính thức được gọi là "Hiệp ước Islamabad". Tóm tắt các nội dung chính của MoU:
1. Rút quân và Chấm dứt chiến sự (Điều 1, 2, 4) Mỹ, Iran và các đồng minh tuyên bố chấm dứt ngay lập tức và vĩnh viễn các hoạt động quân sự trên mọi mặt trận, bao gồm cả ở Lebanon. Các bên cam kết không khởi xướng chiến tranh, không đe dọa sử dụng vũ lực và đảm bảo toàn vẹn lãnh thổ, chủ quyền của Lebanon. Hai quốc gia cam kết tôn trọng chủ quyền, toàn vẹn lãnh thổ và không can thiệp vào công việc nội bộ của nhau. Mỹ sẽ bắt đầu dỡ bỏ lệnh phong tỏa hải quân ngay khi ký kết và sẽ chấm dứt hoàn toàn lệnh này trong vòng 30 ngày. Mỹ cam kết rút các lực lượng của mình khỏi khu vực lân cận Iran trong vòng 30 ngày sau khi Thỏa thuận cuối cùng được chốt.
2. "Chìa khóa" Eo biển Hormuz (Điều 5) Iran sẽ nỗ lực sắp xếp để các tàu thương mại được đi lại an toàn và không bị thu phí trong vòng 60 ngày từ Vịnh Ba Tư đến Biển Oman và ngược lại. Giao thông thương mại sẽ được bắt đầu ngay lập tức. Iran có trách nhiệm dọn dẹp các chướng ngại vật quân sự và rà phá bom mìn trong vòng 30 ngày. Iran sẽ tiến hành đối thoại với Vương quốc Oman để xác định việc quản lý và cung cấp dịch vụ hàng hải tại Eo biển Hormuz trong tương lai.
3. Giải phóng Kinh tế và "Quỹ 300 Tỷ Đô" (Điều 6, 7, 10, 11) Mỹ và các đối tác khu vực cam kết phát triển một kế hoạch trị giá ít nhất 300 tỷ USD cho việc tái thiết và phát triển kinh tế của Iran. Mỹ đảm bảo sẽ chấm dứt mọi loại lệnh trừng phạt chống lại Iran (bao gồm của Hội đồng Bảo an LHQ, IAEA, và các lệnh trừng phạt đơn phương của Mỹ) theo một lịch trình được thống nhất. Ngay khi ký MoU, Bộ Tài chính Mỹ sẽ cấp quyền miễn trừ trừng phạt cho việc xuất khẩu dầu thô, sản phẩm dầu mỏ của Iran và mọi dịch vụ liên quan như ngân hàng, bảo hiểm, vận tải. Mỹ cam kết cho phép Iran sử dụng toàn bộ các khoản tiền đang bị đóng băng hoặc hạn chế ngay khi MoU được thực thi.
4. Gỡ nút thắt Hạt nhân (Điều 3, 8, 9, 13, 14) Mỹ và Iran cam kết đàm phán thỏa thuận cuối cùng trong tối đa 60 ngày, có thể gia hạn nếu hai bên đồng ý. Iran tái khẳng định sẽ không mua sắm hay phát triển vũ khí hạt nhân. Kho vật liệu làm giàu hạt nhân sẽ được xử lý theo phương pháp tối thiểu là "pha loãng tại chỗ" (downblending on site) dưới sự giám sát của IAEA. Hai bên cũng sẽ thảo luận về các nhu cầu hạt nhân khác của Iran. Trong khi chờ đàm phán thỏa thuận cuối cùng (sau khi các điều khoản 1, 4, 5, 10, 11 được thực thi), hai bên giữ nguyên hiện trạng: Iran duy trì chương trình hạt nhân hiện tại, còn Mỹ không áp thêm trừng phạt và không triển khai thêm lực lượng vào khu vực. Thỏa thuận cuối cùng sẽ mang tính ràng buộc thông qua một Nghị quyết của Hội đồng Bảo an LHQ. (Trà Đá Vỉa Hè)
Sau khi ký, phía Mỹ cũng đã trưng ra thoả thuận, nói chính xác là bản ghi nhớ (MoU) để hai bên bàn bạc tiếp đến thoả thuận thực sự. 14 điểm không khác gì nhiều so với những gì Iran đã đưa ra trước đó.
Em nói thật, chắc phải có lý do gì đó chứ bình thường thì anh Trum của em sẽ không ký cái này được.
Nhưng có một điểm em lưu ý về thời điểm rút quân Mỹ ra khỏi khu vực quanh Iran: Mỹ không rút quân ngay mà phải sau khi hai bên đạt thoả thuận cuối cùng. Thời hạn thương lượng để đạt thoả thuận cuối cùng là 60 ngày, kể từ ngày hai bên ký MoU hôm qua.
Các cụ có cho rằng Mỹ chịu rút quân thực sự không? Em cho là không và hai bên sẽ oánh tiếp sau 60 ngày. Lần đánh tới sẽ dữ dội hơn lần này, buộc một trong hai bên phải quỵ hẳn.
Em chia sẻ một số thông tin em biết, có vẻ giải đáp được nghi vấn của cụ.
Hai bên không ký thoả thuận mà là ký một văn bản thấp hơn, tức là bản ghi nhớ (MOU), 14 điểm mà Iran nêu cơ bản Mỹ đồng ý, trong đó có điểm Iran tự xử lý vũ khí hạt nhân là phiêu lưu nhất, tuy nhiên Mỹ cũng đã chấp nhận, chỉ nhìn điểm này là biết Mỹ đã nhượng bộ vì mục tiêu chính là của chiến dịch là tiêu diệt nguyên liệu sản xuất vũ khí hạt nhân và năng lực hạt nhân của Iran coi như vô vọng.
Bản MOU này vốn được các quan chức chính phủ Iran tán thành trước, trước đó phía Mỹ không đồng ý nội dung này, nhưng nhờ sự tích cực của Pakistan, 2 bên đã trao đổi lại và có những nhượng bộ nhất định, cuối cùng 2 bên chấp nhận bản này, Đại Giáo chủ là người cuối cùng đồng ý nội dung này, tuy nhiên khả năng ký ở Thuỵ Sỹ khó có khả năng ông này xuất hiện.
Trong nội dung MOU, các khoản bồi thường được thay đổi tên gọi, các đồng minh của Mỹ ở Trung Đông, ở Châu Á đang tích cực xuất hiện, thay Mỹ chi trả số tiền này. Hiện tại, ngoài UAE đang tích cực chuyển trả tiền cho Iran, bản chất là tiền trước đây UAE phong toả của Iran, thì Mỹ đã yêu cầu Nhật Bản, Hàn Quốc, Singapore, Malaysia tham gia thực hiện việc bồi thường thay cho Mỹ dưới tên gọi tái thiết cho Iran, tổng số tiền tái thiết mà các nước này chi ra tương đương 150 tỷ, tức là 50% số tiền bồi thường mà Iran sau đó chấp nhận. Khoản bồi thường lúc đầu Iran yêu cầu là 400 tỷ, nhưng sau các đàm phán phía Iran đã đồng ý mức 300 tỷ và họ đòi hỏi nhận được 50% trước rồi mới tiếp tục, do vậy, các nước trên đang tích cực thực hiện các giao dịch, thủ tục để hoàn tất việc chuyển 150 tỷ cho Iran, 150 tỷ này đầu tư tái thiết lại các sân bay, các nhà máy lọc dầu, các cầu cảng, nói chung là hạ tầng cơ sở.
Cuộc đàm phán này có một số ẩn ý đằng sau gồm:
Iran sau một hồi chiến đấu, bản thân họ cũng có những vấn đề riêng, họ cũng không theo đuổi chiến đấu đến cùng khi kết quả này mang lại lợi ích cho người khác nhiều hơn, do vậy, việc thoả hiệp khi có lợi vẫn là mục tiêu cân nhắc hàng đầu, thực ra bất cứ nước nào cũng sẽ ứng xử như vậy, nên không thể nói Iran thế này thế khác, họ chỉ đơn giản tối đa hoá lợi ích quốc gia mà thôi. Nhưng nó cũng chứng minh thêm một lần nữa kết luận, nước Mỹ chỉ chịu đàm phán ngang hàng với những nước có đủ sức mạnh đánh cho nước Mỹ bất lực trong cuộc chiến, Iran đã làm được điều này và Mỹ buộc phải thực hiện đàm phán để vãn hồi cục diện, như vậy nếu như không có gì đột biến khác xảy ra, mũi súng của Mỹ sẽ hướng tới Cuba trong thời gian tới, mục tiêu là tiêu diệt đối địch ngoài khơi vịnh Mexico, nơi có thể giám sát yết hầu ra vào của Mỹ ở hướng này.
Rạn nứt rất lớn trong quan hệ của Mỹ và Israen xuất hiện, nếu đây không trở thành rạn nứt thì nguy cơ ký xong lại xé là rất lớn, MOU này nếu không đủ trọng lượng giúp Trump vượt qua bầu cử giữa kỳ, nó sẽ lại bị xé bỏ và Israen về cơ bản không cho phép nó phát huy tác dụng. Đây là yếu tố rất lớn, trừ phi BB bị thủ tiêu, còn nếu không, khả năng Trump bị thủ tiêu cũng đang tăng lên.
Đối với Nga, đàm phán này giảm bớt sức ảnh hưởng của Nga trên thị trường năng lượng, các nước tham gia tái thiết đóng góp 150 tỷ đều là các nước phụ thuộc vào nhập khẩu năng lượng, việc gắn buộc họ vào dự án của Mỹ nhằm tái thiết Iran cũng đồng thời làm suy giảm ảnh hưởng của Nga đối với các nước này, nếu năng lượng không còn là lá bài có lợi nữa, Nga có thể sẽ sẽ mất dần tiếng nói.
Đối với Trung Quốc, tái thiết này nếu nhìn từ ban đầu, 400 tỷ vốn chính là khoản đầu tư tương xứng trong gói thoả thuận giữa Iran và Trung Quốc năm xưa theo dự án 1R1B, không loại trừ đây cũng là dấu hiệu đòi hỏi từ Iran đối với Trung Quốc, nếu Trung Quốc không có cách thức đáp ứng hợp lý, Iran sẽ quay sang với Mỹ, 400 tỷ giảm xuống 300 tỷ cũng sẽ thay thế dự án 1R1B của Trung Quốc và nó sẽ khiến tham vọng của Trung Quốc bị ngắt đứt, khả năng tiếp theo ảnh hưởng đến lợi ích của Nga trên dự án này, lôi châu Âu vào dự án tương tự của Mỹ mà ở đó Iran là một nguồn cung quan trọng, trước đây nó có khả năng cung cấp cho Trung Quốc, giờ đây nó và khối Arab xung quanh có thể sẽ cung ứng cho châu Âu dưới chi phối của Mỹ.
Đối với Trung Đông, ảnh hưởng của Mỹ chuyển dạng, căn cứ quân sự của họ có thể ít đi, nhưng Mỹ vẫn kiểm soát được Trung Quốc thông qua Iran, Mỹ chỉ đơn giản thoả thuận với Iran để Mỹ rút bớt ảnh hưởng và chia sẻ nó cho Iran sử dụng nhưng vẫn can thiệp vào các quyết định của Iran thông qua hợp tác bằng tiền của các nước đồng minh của Mỹ. Trung Đông vẫn sẽ khó thoát khỏi Mỹ, bản chất trước đây bị Mỹ kiểm soát trực tiếp, giờ bị kiểm soát gián tiếp thông qua liên doanh giữa Mỹ và đồng minh với Iran, các cảng xuất đi của Trung Đông vẫn chịu ảnh hưởng của eo biển, không bị bó buộc bằng cái này thì lại bị bó buộc bằng cái khác.
Dù vậy, em nghĩ mọi chuyện hãy còn quá sớm để nhận định hẳn vì:
Iran có dấu hiệu tranh chấp nội bộ đang xảy ra, xảy ra ngay trong lòng lực lượng giáo sĩ, vệ binh cách mạng hồi giáo dường như đang cố kiểm soát giáo chủ, đó là lý do mà đám tang của cố Đại giáo chủ cứ bị lùi lại mãi, ký MOU phía chính quyền dân sự tích cực nhất, sau đó đến vệ binh, nhưng Giáo chủ lại im ắng nhất.
Mỹ vẫn không phải là bên giữ chữ tín trong đàm phán, dù có hoà hoãn, hữu hảo nhưng bản chất của Mỹ là đến đồng minh còn cắt tiết thì khả năng xảy ra biến số vẫn rất cao, đặc biệt đối với Trump, người vốn hay thay đổi.
MOU này ảnh hưởng tiêu cực đến Israen, hơn nữa dù có định ký, các chiến trường phụ cũng không có dấu hiệu dừng lại, không dừng lại thì bất kỳ bên nào cũng có thể chủ động xé bỏ nó, quy kết trách nhiệm đối phương.
MOU này liên quan đến con số khá lớn, trong khi thời gian hoàn tất các bước đi thành ý ban đầu đều không dài, nên khả năng vỡ kèo là rất cao.
MOU này cũng ảnh hưởng căn bản đến lợi ích của Nga và Trung Quốc, trong khi đây là 2 nước có thể tác động vào cuộc chiến, hiện tuy chưa hình dung được Nga và Trung Quốc sẽ làm gì, nhưng không khó để cục diện quay về đánh nhau tiếp đối với 2 nước này.
Có một vấn đề là giá vàng tuy đi xuống được mấy ngày nhưng đồng thời các ngân hàng trung ương lại đang tích cực mua vàng và vận chuyển về kho tại bản quốc, đây là dấu hiệu cho thấy các nước đang nỗ lực chuẩn bị chống đỡ cho các đợt biến động lớn sắp xảy ra.
Cá nhân em đánh giá, đây mới là một bước ném đá dò đường đầu tiên, chưa thật sự là đàm phán cuối cùng, hãy còn đánh nhau tiếp, bản thân em cũng mong đánh nhau tiếp, giữa Iran và Cuba, em chọn ủng hộ phía Cuba nên em càng không muốn Mỹ có thể dễ dàng rút ra khỏi cuộc chiến này.
đúng rồi bác, MOU chỉ mới là bản ghi nhớ định hướng thoả thuận về cái gì thôi. Còn chán chê mới tới ký thoả thuận 1, sau đó mới tới thoả thuận 2. Truyền thống câu giờ thoả thuận để tìm cách thịt đối thủ lật kèo của Mỹ Is nó là bản chất rồi.
Lượng dầu dự trữ của Cushing, trung tâm lưu trữ và định giá dầu thô WTI của Mỹ, đang tiệm cận mức "tối thiểu để vận hành", nguy cơ ảnh hưởng nguồn cung thế giới trong một tháng tới.
CNNcho biết,Trung tâm Cushing thuộc bang Oklahoma, được mệnh danh là "giao lộ của các đường ống dẫn dầu thế giới". Trong điều kiện vận hành bình thường, dự trữ dầu thô của trung tâm này ở mức 40 triệu thùng.
Trong bối cảnh xung đột Trung Đông bước sang ngày thứ 105, Cơ quan Thông tin Năng lượng Mỹ (EIA) thông báo lượng dự trữ này đang ở mức 21,6 triệu thùng, sắp chạm ngưỡng "tối thiểu để vận hành" - ngưỡng họ gặp khó khăn để cung ứng dầu cho tất cả khách hàng. Với Cushing, ngưỡng này là 20 triệu thùng.
Một cơ sở lưu trữ dầu thô ở Cushing, Oklahoma, Mỹ, ngày 9/6. Ảnh:CNN
Thị trường dầu mỏ không thể cạn kiệt đến giọt cuối cùng như nhiên liệu xe hơi. Dưới một ngưỡng được gọi là "tối thiểu vận hành", đường ống dẫn dầu không thể duy trì áp suất, và các nhà máy lọc dầu không thể cung cấp đủ loại nhiên liệu khách hàng yêu cầu.
Ông Natasha Kaneva, Trưởng nhóm chiến lược hàng hóa tại JPMorgan, ví hệ thống đường ống dẫn dầu như mạch máu trong cơ thể người. Theo ông, vấn đề không nằm ở việc thế giới thiếu dầu, mà là lượng dầu lưu thông không đủ để duy trì dòng chảy ổn định trong toàn hệ thống.
Với tốc độ giảm này, chuyên gia dự báo thị trường dầu thế giới có thể bước vào vùng nguy hiểm trong vòng một tháng tới.
Nhu cầu về dầu của Mỹ đã tăng kỷ lục trong chiến sự Iran. Lượng dầu thô khai thác từ Cushing nhanh hơn tốc độ khoan dầu doanh nghiệp Mỹ có thể bổ sung.
Tính trên phạm vi toàn nước Mỹ, lượng dự trữ dầu diesel đã ở mức thấp nhất kể từ năm 2003. Lượng dự trữ khí đốt cũng đang giảm, thấp hơn 5% so với năm trước. Không chỉ Cushing, các kho chứa dầu thô thương mại khác của Mỹ cũng đang cạn kiệt nhanh chóng. Lượng dự trữ dầu thô của Mỹ, bao gồm cả lượng dự trữ chiến lược, đã giảm 79 triệu thùng từ khi chiến sự bắt đầu cuối tháng 2.
Giới chuyên gia lưu ý rằng trong quá khứ, mỗi khi trung tâm trung chuyển Cushing sắp chạm ngưỡng "tối thiểu", giá nhiên liệu lại tăng cao kỷ lục, như các năm 2008, 2022, 2023... Mike Sommers, Giám đốc điều hành Viện Dầu khí Mỹ, cảnh báo lượng dự trữ dầu sắp chạm đến mức "đáng quan ngại".
Cuối tháng trước, Neil Chapman, Phó chủ tịch cấp cao của ExxonMobil, cũng lưu ý mức tồn kho thấp "chưa từng thấy", chuẩn bị chạm tới "điểm đổ vỡ". "Một khi lượng tồn kho chạm đến điểm này, bạn sẽ thấy giá cả tăng vọt", ông nói.
Tương tự, Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA), Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF), Nhóm Ngân hàng Thế giới (WB) và Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO) cũng đưa ra cảnh báo chung rằng lượng tồn kho dầu toàn cầu đang cạn kiệt ở mức kỷ lục, đặt ra rủi ro ngày càng tăng đối với an ninh nhiên liệu, thị trường và khả năng phục hồi của nền kinh tế nói chung.
David Oxley, kinh tế trưởng về khí hậu và hàng hóa tại công ty nghiên cứu kinh tế vĩ mô Capital Economics, lo ngại giá dầu có thể hướng tới mốc 140-160 USD một thùng trong những tháng tới.
'Món quà' Iran có thể nhận được từ thỏa thuận với Mỹ
Thỏa thuận hòa bình mới được cho là có thể giúp Tehran thoát lệnh trừng phạt, khai thông đường xuất khẩu dầu mỏ và khôi phục huyết mạch kinh tế.
Giới chức Mỹ và Iran ngày 17/6 cùng xác nhận Tổng thống hai nước đã ký thỏa thuận hướng đến chấm dứt chiến sự đã kéo dài gần 4 tháng qua. Theo bản ghi nhớ được hai bên công bố, ngay sau khi ký kết, Bộ Tài chính Mỹ sẽ cấp lệnh miễn trừ, cho phép Iran nối lại hoạt động xuất khẩu dầu và nhiên liệu.
Đây được cho là một cú hích lớn đối với ngành công nghiệp dầu mỏ của Iran, mở ra cơ hội khôi phục huyết mạch kinh tế cho nước này, đồng thời tạo ra nguồn doanh thu có thể lên tới hơn 60 tỷ USD mỗi năm.
Tàu thuyền đang neo đậu trên eo biển Hormuz ngoài khơi thành phố Bandar Abbas, Iran, ngày 17/6. Ảnh:AP
TheoWall Street Journal, việc Mỹ cam kết cho phép Iran bán dầu đã giúp tháo gỡ phần cốt lõi trong các lệnh trừng phạt được Washington thiết lập hơn một thập kỷ trước nhằm cô lập và dập tắt tham vọng hạt nhân của Tehran. Động thái trên sẽ mang lại cơ hội để các khách hàng lớn tiếp tục mua dầu Iran mà không cần lo ngại về lệnh trừng phạt của Mỹ. Trước xung đột, Iran sản xuất 4% sản lượng dầu thô toàn cầu.
Trong hơn một thập kỷ chịu lệnh trừng phạt của Mỹ, Iran chỉ có thể xuất khẩu dầu qua "đội tàu bóng tối" và thường phải chiết khấu mạnh so với giá thế giới.
Cánh cửa cơ hội
"Bản ghi nhớ chưa chắc đã mở toang mọi cánh cửa cho nền kinh tế Iran. Tuy nhiên, Iran có thể tạo ra nguồn thu đáng kể và nhiều khả năng sẽ tiếp cận được nguồn tiền đó", Richard Nephew, cựu quan chức cấp cao phụ trách các lệnh trừng phạt của Mỹ hiện làm việc tại Đại học Columbia, nhận xét. Ông ước tính Iran có khả năng thu về 8 tỷ USD trong hai tháng đầu thực hiện thỏa thuận.
Những quyền lợi ngành dầu mỏ Iran nhận được cho thấy áp lực mà chính quyền Tổng thống Donald Trump đã đối mặt để đạt được thỏa thuận. Thỏa thuận này, trong đó có cả khoản tái thiết tiềm năng trị giá 300 tỷ USD, được nhìn nhận như một cú đặt cược của Washington với hy vọng rằng nguồn lợi về tài chính sẽ khiến Tehran giảm đi khuynh hướng gây bất ổn.
Tuy nhiên, mối lo ngại đặt ra là nguồn thu nhập mới từ dầu mỏ sẽ giúp chính quyền Iran tái thiết quân đội và củng cố hơn nữa vị thế của mình ở khu vực.
"Rủi ro là bạn đang tiếp sức cho chính quyền Iran bằng một lượng tiền mặt lớn", Michael Singh, cựu giám đốc cấp cao phụ trách Trung Đông thuộc Hội đồng An ninh Quốc gia Mỹ dưới thời chính quyền George W. Bush, nhận định. "Hỗ trợ các lực lượng ủy nhiệm hay thậm chí chế tạo tên lửa, máy bay không người lái (UAV) nhìn chung vẫn còn rẻ. Việc điều hành đất nước ổn thỏa mới là thứ thực sự ngốn tiền của Iran".
Một quan chức cấp cao Mỹ hôm 16/6 cho biết dù Iran trước mắt sẽ được nới lỏng trừng phạt để xuất khẩu dầu mỏ, việc duy trì biện pháp này còn phụ thuộc liệu Tehran có đáp ứng các yêu cầu từ Washington về hoạt động hạt nhân và mở cửa eo biển Hormuz không.
Phần lớn doanh thu từ dầu mỏ mà Iran tích lũy qua nhiều năm đã bị đóng băng ở nước ngoài do các lệnh trừng phạt tài chính. Tehran từng lách luật để tiếp cận một phần nguồn tiền trên qua các kênh ngân hàng phức tạp, thường chạy qua những quốc gia vùng Vịnh hoặc sử dụng tiền điện tử. Tuy nhiên, các giao dịch rất rườm rà, chậm chạp, thiếu ổn định và Tehran trong đa số trường hợp đành phải chấp nhận để tiền nằm lại ở nước ngoài.
Nhưng giờ đây, mọi chuyện có thể sẽ thay đổi. Theo thỏa thuận, Mỹ hứa mở lại các kết nối ngân hàng để cho phép Iran mang doanh thu bán dầu về nước.
Các nhà trung gian Arab nhận định thỏa thuận hòa bình mới nhất là một thắng lợi rõ ràng cho Iran. Nó cũng biến Iran thành một đối thủ cạnh tranh mới không còn bị ràng buộc trên thị trường dầu mỏ toàn cầu, trong bối cảnh giới phân tích dự báo việc mở cửa trở lại eo biển Hormuz có thể dẫn đến tình trạng dư thừa dầu vào năm tới. Các tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE), quốc gia vừa rời Tổ chức Các nước Xuất khẩu Dầu mỏ (OPEC) gần đây, đã tuyên bố sẽ tăng sản lượng.
Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA) hôm 17/6 cho rằng việc các bên đạt thỏa thuận lâu dài cho xung đột ở Trung Đông sẽ giúp nguồn cung dầu toàn cầu tăng khoảng 8 triệu thùng mỗi ngày vào năm 2027, vượt xa mức phục hồi nhu cầu dầu toàn cầu là 2 triệu thùng/ngày.
Vị trí eo biển Hormuz. Đồ họa:Guardian
Chiến dịch phong tỏa cảng biển mà Mỹ thực thi từ tháng 4 đã khiến Iran phải cắt giảm mạnh lượng dầu thô xuất khẩu từ khoảng 1,1 triệu thùng/ngày trong tháng 3 xuống còn 65.000 thùng/ngày vào tháng 5, theo số liệu từ tổ chức phi lợi nhuận Hiệp hội Chống Hạt nhân Iran (UANI).
Khi các kho chứa dầu đều đã đầy, Iran phải giảm khai thác tại một số giếng dầu, khiến sản lượng dầu thô giảm 1/3, xuống còn 2,3 triệu thùng/ngày vào tháng 5 so với mức khoảng 3,5 triệu thùng/ngày trước xung đột, theo IEA. Lượng dầu không xuất khẩu được Iran giữ lại để tiêu thụ trong nước.
Dù lệnh phong tỏa hàng hải của Mỹ trên danh nghĩa vẫn có hiệu lực vào ngày 16/6, các dấu hiệu nới lỏng đã xuất hiện. Ba tàu chở dầu mang theo hơn 5 triệu thùng dầu thô Iran đã rời cảng Chabahar và vượt qua vạch phong tỏa do Mỹ thiết lập, theo số liệu từ UANI và dữ liệu theo dõi tàu biển từ MarineTraffic.
Động thái trên đánh dấu lần vượt biển đầu tiên của các tàu dầu Iran kể từ khi Mỹ bắt đầu chiến dịch phong tỏa hồi tháng 4, dấu hiệu sớm cho thấy làn sóng xuất khẩu rầm rộ sắp diễn ra.
"Thời điểm này rất đáng chú ý", Claire Jungman, giám đốc phụ trách rủi ro hàng hải và tình báo tại Vortexa, công ty chuyên theo dõi tàu thuyền và thị trường năng lượng, trụ sở tại London, Anh, nhận xét, đồng thời cho biết thêm rằng 3 con tàu dường như đang vào vị trí để đón đầu một thỏa thuận tiềm năng. Cả ba đều đã rời vịnh Oman vào ngày 17/6 và luôn bật thiết bị định vị.
Về lâu dài, khả năng Iran tái hội nhập hoàn toàn vào thị trường dầu mỏ toàn cầu còn phụ thuộc vào việc các lệnh miễn trừ hiện nay có chuyển thành chính sách dỡ bỏ trừng phạt vĩnh viễn hay không. Theo biên bản ghi nhớ, điều này đòi hỏi hai bên phải đạt được một thỏa thuận sâu rộng hơn về hoạt động hạt nhân của Tehran.
Thách thức
Xuồng cao tốc Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) di chuyển trên vịnh Ba Tư tháng 4/2024. Ảnh:AFP
Thực tế, thị trường từng có một đợt vận hành thử nghiệm khi ngành dầu mỏ Iran được tự do hoạt động hồi tháng 3. Thời điểm đó, chính quyền Trump đã cấp lệnh miễn trừ trừng phạt trong 30 ngày cho dầu Iran ngay cả khi vẫn duy trì chiến dịch tấn công, nhằm giữ cho giá xăng dầu không tăng vọt.
Theo UANI, với lệnh miễn trừ của Mỹ khi đó, Ấn Độ đã mua một lô khoảng 2 triệu thùng dầu vào tháng 4, trong khi Trung Quốc vẫn thu mua tới 80% lượng dầu xuất khẩu của Iran. Ngược lại, những khách hàng khác vẫn rất e dè, do lo ngại tác động từ lệnh trừng phạt của Mỹ.
"Ban đầu có lẽ họ sẽ còn đôi chút e ngại, nhưng nếu sau 60 ngày, chúng ta thấy một cam kết chắc chắn giúp dỡ bỏ hoàn toàn các lệnh trừng phạt, tôi nghĩ khách hàng ở châu Á và châu Âu sẽ bắt đầu quay lại với dầu thô Iran mà không gặp phải trở ngại nào", Naveen Das, chuyên gia phân tích dầu thô tại công ty cung cấp dữ liệu Kpler, nhận định.
Khi có thêm nhiều người mua sẵn lòng giao dịch, Iran sẽ thu được lợi nhuận cao hơn trên mỗi thùng dầu bán ra. Điều này có thể thúc đẩy dòng vốn đầu tư nhằm tăng sản lượng, từ đó đưa một lượng cung lớn vào thị trường toàn cầu.
Chi phí sản xuất dầu thô của Iran tương đối thấp, chỉ ở mức 10 đến 30 USD một thùng. Trong khi đó, giá hòa vốn của dầu đá phiến Mỹ dao động từ 60 đến 70 USD một thùng.
Nếu cơ sở hạ tầng được khôi phục và các tuyến xuất khẩu mở cửa trở lại, Iran có thể khôi phục sản lượng đã mất một cách nhanh chóng, Bridget Payne, người đứng đầu bộ phận dự báo dầu khí tại Oxford Economics, cho hay. Dù vậy, việc tăng sản lượng lên mức cao hơn hẳn so với trước xung đột sẽ mất nhiều thời gian hơn.
Bà ước tính Iran có thể tăng thêm khoảng một triệu thùng mỗi ngày so với mức trước xung đột trong vòng hai đến ba năm, nếu các lệnh trừng phạt được dỡ bỏ hoàn toàn trong dài hạn. Tuy nhiên, điều đó đòi hỏi phải có vốn nước ngoài, công nghệ cùng những dịch vụ mỏ dầu nhằm phục vụ cho quá trình tìm kiếm, khai thác, vận hành và quản lý.
Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi cho biết thỏa thuận với Mỹ sẽ mang lại nhiều lợi ích kinh tế, song lưu ý rằng Tehran sẽ không dựa hoàn toàn vào những nguồn lợi đó để đáp ứng mọi nhu cầu của đất nước.
"Chúng ta từng nhìn thấy những lời họ hứa suông, những lần thất hứa và việc đơn phương xé bỏ các thỏa thuận",Press TVdẫn lời ông nói.
Một số nhà quan sát Iran lại phản đối thời điểm công bố thỏa thuận vì trùng vào ngày sinh nhật của Tổng thống Trump. Nhắc lại vụ hạ sát cố lãnh tụ tối cao Iran Ali Khamenei, nhà báo bảo thủ Parisa Nasr viết trên mạng xã hội X: "Phải chăng việc tặng quà sinh nhật cho người đã khiến lãnh tụ của chúng ta thiệt mạng nằm trong những điều khoản thỏa thuận ngầm?".
Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian cho biết Hội đồng An ninh Quốc gia Tối cao của nước này đã thông qua thỏa thuận để "kiểm chứng qua thực tế xem Mỹ có thực lòng tôn trọng quyền lợi của nhân dân Iran hay không".
-------------
Tin này thì ở một thái cực ngược lại với tin của tuần trước, các báo Mỹ dẫn lời IEA lo "thừa dầu" vào năm sau.
Tuy nhiên, theo Gemini cho biết, Mỹ mất 28 năm (1977-2025) để tích cóp 720 triệu thùng dầu. Mất 2 năm (2024-2025) để khôi phục 60-70 triệu thùng dầu sau khi Biden xả kho 180 triệu thùng năm 2022. Đấy là chưa kể các nước khác cũng tranh thủ mua vào để bù lượng dự trữ đã mất.
'Món quà' Iran có thể nhận được từ thỏa thuận với Mỹ
Thỏa thuận hòa bình mới được cho là có thể giúp Tehran thoát lệnh trừng phạt, khai thông đường xuất khẩu dầu mỏ và khôi phục huyết mạch kinh tế.
Giới chức Mỹ và Iran ngày 17/6 cùng xác nhận Tổng thống hai nước đã ký thỏa thuận hướng đến chấm dứt chiến sự đã kéo dài gần 4 tháng qua. Theo bản ghi nhớ được hai bên công bố, ngay sau khi ký kết, Bộ Tài chính Mỹ sẽ cấp lệnh miễn trừ, cho phép Iran nối lại hoạt động xuất khẩu dầu và nhiên liệu.
Đây được cho là một cú hích lớn đối với ngành công nghiệp dầu mỏ của Iran, mở ra cơ hội khôi phục huyết mạch kinh tế cho nước này, đồng thời tạo ra nguồn doanh thu có thể lên tới hơn 60 tỷ USD mỗi năm.
Tàu thuyền đang neo đậu trên eo biển Hormuz ngoài khơi thành phố Bandar Abbas, Iran, ngày 17/6. Ảnh:AP
TheoWall Street Journal, việc Mỹ cam kết cho phép Iran bán dầu đã giúp tháo gỡ phần cốt lõi trong các lệnh trừng phạt được Washington thiết lập hơn một thập kỷ trước nhằm cô lập và dập tắt tham vọng hạt nhân của Tehran. Động thái trên sẽ mang lại cơ hội để các khách hàng lớn tiếp tục mua dầu Iran mà không cần lo ngại về lệnh trừng phạt của Mỹ. Trước xung đột, Iran sản xuất 4% sản lượng dầu thô toàn cầu.
Trong hơn một thập kỷ chịu lệnh trừng phạt của Mỹ, Iran chỉ có thể xuất khẩu dầu qua "đội tàu bóng tối" và thường phải chiết khấu mạnh so với giá thế giới.
Cánh cửa cơ hội
"Bản ghi nhớ chưa chắc đã mở toang mọi cánh cửa cho nền kinh tế Iran. Tuy nhiên, Iran có thể tạo ra nguồn thu đáng kể và nhiều khả năng sẽ tiếp cận được nguồn tiền đó", Richard Nephew, cựu quan chức cấp cao phụ trách các lệnh trừng phạt của Mỹ hiện làm việc tại Đại học Columbia, nhận xét. Ông ước tính Iran có khả năng thu về 8 tỷ USD trong hai tháng đầu thực hiện thỏa thuận.
Những quyền lợi ngành dầu mỏ Iran nhận được cho thấy áp lực mà chính quyền Tổng thống Donald Trump đã đối mặt để đạt được thỏa thuận. Thỏa thuận này, trong đó có cả khoản tái thiết tiềm năng trị giá 300 tỷ USD, được nhìn nhận như một cú đặt cược của Washington với hy vọng rằng nguồn lợi về tài chính sẽ khiến Tehran giảm đi khuynh hướng gây bất ổn.
Tuy nhiên, mối lo ngại đặt ra là nguồn thu nhập mới từ dầu mỏ sẽ giúp chính quyền Iran tái thiết quân đội và củng cố hơn nữa vị thế của mình ở khu vực.
"Rủi ro là bạn đang tiếp sức cho chính quyền Iran bằng một lượng tiền mặt lớn", Michael Singh, cựu giám đốc cấp cao phụ trách Trung Đông thuộc Hội đồng An ninh Quốc gia Mỹ dưới thời chính quyền George W. Bush, nhận định. "Hỗ trợ các lực lượng ủy nhiệm hay thậm chí chế tạo tên lửa, máy bay không người lái (UAV) nhìn chung vẫn còn rẻ. Việc điều hành đất nước ổn thỏa mới là thứ thực sự ngốn tiền của Iran".
Một quan chức cấp cao Mỹ hôm 16/6 cho biết dù Iran trước mắt sẽ được nới lỏng trừng phạt để xuất khẩu dầu mỏ, việc duy trì biện pháp này còn phụ thuộc liệu Tehran có đáp ứng các yêu cầu từ Washington về hoạt động hạt nhân và mở cửa eo biển Hormuz không.
Phần lớn doanh thu từ dầu mỏ mà Iran tích lũy qua nhiều năm đã bị đóng băng ở nước ngoài do các lệnh trừng phạt tài chính. Tehran từng lách luật để tiếp cận một phần nguồn tiền trên qua các kênh ngân hàng phức tạp, thường chạy qua những quốc gia vùng Vịnh hoặc sử dụng tiền điện tử. Tuy nhiên, các giao dịch rất rườm rà, chậm chạp, thiếu ổn định và Tehran trong đa số trường hợp đành phải chấp nhận để tiền nằm lại ở nước ngoài.
Nhưng giờ đây, mọi chuyện có thể sẽ thay đổi. Theo thỏa thuận, Mỹ hứa mở lại các kết nối ngân hàng để cho phép Iran mang doanh thu bán dầu về nước.
Các nhà trung gian Arab nhận định thỏa thuận hòa bình mới nhất là một thắng lợi rõ ràng cho Iran. Nó cũng biến Iran thành một đối thủ cạnh tranh mới không còn bị ràng buộc trên thị trường dầu mỏ toàn cầu, trong bối cảnh giới phân tích dự báo việc mở cửa trở lại eo biển Hormuz có thể dẫn đến tình trạng dư thừa dầu vào năm tới. Các tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE), quốc gia vừa rời Tổ chức Các nước Xuất khẩu Dầu mỏ (OPEC) gần đây, đã tuyên bố sẽ tăng sản lượng.
Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA) hôm 17/6 cho rằng việc các bên đạt thỏa thuận lâu dài cho xung đột ở Trung Đông sẽ giúp nguồn cung dầu toàn cầu tăng khoảng 8 triệu thùng mỗi ngày vào năm 2027, vượt xa mức phục hồi nhu cầu dầu toàn cầu là 2 triệu thùng/ngày.
Vị trí eo biển Hormuz. Đồ họa:Guardian
Chiến dịch phong tỏa cảng biển mà Mỹ thực thi từ tháng 4 đã khiến Iran phải cắt giảm mạnh lượng dầu thô xuất khẩu từ khoảng 1,1 triệu thùng/ngày trong tháng 3 xuống còn 65.000 thùng/ngày vào tháng 5, theo số liệu từ tổ chức phi lợi nhuận Hiệp hội Chống Hạt nhân Iran (UANI).
Khi các kho chứa dầu đều đã đầy, Iran phải giảm khai thác tại một số giếng dầu, khiến sản lượng dầu thô giảm 1/3, xuống còn 2,3 triệu thùng/ngày vào tháng 5 so với mức khoảng 3,5 triệu thùng/ngày trước xung đột, theo IEA. Lượng dầu không xuất khẩu được Iran giữ lại để tiêu thụ trong nước.
Dù lệnh phong tỏa hàng hải của Mỹ trên danh nghĩa vẫn có hiệu lực vào ngày 16/6, các dấu hiệu nới lỏng đã xuất hiện. Ba tàu chở dầu mang theo hơn 5 triệu thùng dầu thô Iran đã rời cảng Chabahar và vượt qua vạch phong tỏa do Mỹ thiết lập, theo số liệu từ UANI và dữ liệu theo dõi tàu biển từ MarineTraffic.
Động thái trên đánh dấu lần vượt biển đầu tiên của các tàu dầu Iran kể từ khi Mỹ bắt đầu chiến dịch phong tỏa hồi tháng 4, dấu hiệu sớm cho thấy làn sóng xuất khẩu rầm rộ sắp diễn ra.
"Thời điểm này rất đáng chú ý", Claire Jungman, giám đốc phụ trách rủi ro hàng hải và tình báo tại Vortexa, công ty chuyên theo dõi tàu thuyền và thị trường năng lượng, trụ sở tại London, Anh, nhận xét, đồng thời cho biết thêm rằng 3 con tàu dường như đang vào vị trí để đón đầu một thỏa thuận tiềm năng. Cả ba đều đã rời vịnh Oman vào ngày 17/6 và luôn bật thiết bị định vị.
Về lâu dài, khả năng Iran tái hội nhập hoàn toàn vào thị trường dầu mỏ toàn cầu còn phụ thuộc vào việc các lệnh miễn trừ hiện nay có chuyển thành chính sách dỡ bỏ trừng phạt vĩnh viễn hay không. Theo biên bản ghi nhớ, điều này đòi hỏi hai bên phải đạt được một thỏa thuận sâu rộng hơn về hoạt động hạt nhân của Tehran.
Thách thức
Xuồng cao tốc Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) di chuyển trên vịnh Ba Tư tháng 4/2024. Ảnh:AFP
Thực tế, thị trường từng có một đợt vận hành thử nghiệm khi ngành dầu mỏ Iran được tự do hoạt động hồi tháng 3. Thời điểm đó, chính quyền Trump đã cấp lệnh miễn trừ trừng phạt trong 30 ngày cho dầu Iran ngay cả khi vẫn duy trì chiến dịch tấn công, nhằm giữ cho giá xăng dầu không tăng vọt.
Theo UANI, với lệnh miễn trừ của Mỹ khi đó, Ấn Độ đã mua một lô khoảng 2 triệu thùng dầu vào tháng 4, trong khi Trung Quốc vẫn thu mua tới 80% lượng dầu xuất khẩu của Iran. Ngược lại, những khách hàng khác vẫn rất e dè, do lo ngại tác động từ lệnh trừng phạt của Mỹ.
"Ban đầu có lẽ họ sẽ còn đôi chút e ngại, nhưng nếu sau 60 ngày, chúng ta thấy một cam kết chắc chắn giúp dỡ bỏ hoàn toàn các lệnh trừng phạt, tôi nghĩ khách hàng ở châu Á và châu Âu sẽ bắt đầu quay lại với dầu thô Iran mà không gặp phải trở ngại nào", Naveen Das, chuyên gia phân tích dầu thô tại công ty cung cấp dữ liệu Kpler, nhận định.
Khi có thêm nhiều người mua sẵn lòng giao dịch, Iran sẽ thu được lợi nhuận cao hơn trên mỗi thùng dầu bán ra. Điều này có thể thúc đẩy dòng vốn đầu tư nhằm tăng sản lượng, từ đó đưa một lượng cung lớn vào thị trường toàn cầu.
Chi phí sản xuất dầu thô của Iran tương đối thấp, chỉ ở mức 10 đến 30 USD một thùng. Trong khi đó, giá hòa vốn của dầu đá phiến Mỹ dao động từ 60 đến 70 USD một thùng.
Nếu cơ sở hạ tầng được khôi phục và các tuyến xuất khẩu mở cửa trở lại, Iran có thể khôi phục sản lượng đã mất một cách nhanh chóng, Bridget Payne, người đứng đầu bộ phận dự báo dầu khí tại Oxford Economics, cho hay. Dù vậy, việc tăng sản lượng lên mức cao hơn hẳn so với trước xung đột sẽ mất nhiều thời gian hơn.
Bà ước tính Iran có thể tăng thêm khoảng một triệu thùng mỗi ngày so với mức trước xung đột trong vòng hai đến ba năm, nếu các lệnh trừng phạt được dỡ bỏ hoàn toàn trong dài hạn. Tuy nhiên, điều đó đòi hỏi phải có vốn nước ngoài, công nghệ cùng những dịch vụ mỏ dầu nhằm phục vụ cho quá trình tìm kiếm, khai thác, vận hành và quản lý.
Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi cho biết thỏa thuận với Mỹ sẽ mang lại nhiều lợi ích kinh tế, song lưu ý rằng Tehran sẽ không dựa hoàn toàn vào những nguồn lợi đó để đáp ứng mọi nhu cầu của đất nước.
"Chúng ta từng nhìn thấy những lời họ hứa suông, những lần thất hứa và việc đơn phương xé bỏ các thỏa thuận",Press TVdẫn lời ông nói.
Một số nhà quan sát Iran lại phản đối thời điểm công bố thỏa thuận vì trùng vào ngày sinh nhật của Tổng thống Trump. Nhắc lại vụ hạ sát cố lãnh tụ tối cao Iran Ali Khamenei, nhà báo bảo thủ Parisa Nasr viết trên mạng xã hội X: "Phải chăng việc tặng quà sinh nhật cho người đã khiến lãnh tụ của chúng ta thiệt mạng nằm trong những điều khoản thỏa thuận ngầm?".
Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian cho biết Hội đồng An ninh Quốc gia Tối cao của nước này đã thông qua thỏa thuận để "kiểm chứng qua thực tế xem Mỹ có thực lòng tôn trọng quyền lợi của nhân dân Iran hay không".
-------------
Tin này thì ở một thái cực ngược lại với tin của tuần trước, các báo Mỹ dẫn lời IEA lo "thừa dầu" vào năm sau.
Tuy nhiên, theo Gemini cho biết, Mỹ mất 28 năm (1977-2025) để tích cóp 720 triệu thùng dầu. Mất 2 năm (2024-2025) để khôi phục 60-70 triệu thùng dầu sau khi Biden xả kho 180 triệu thùng năm 2022. Đấy là chưa kể các nước khác cũng tranh thủ mua vào để bù lượng dự trữ đã mất.
Em nghĩ chả ngon ăn như thế, báo nó đưa tin nhưng nếu nó đưa 1/2 tin như kiểu cho phép Iran xuất khẩu nhưng chỉ giới hạn xuất khẩu sang các đồng minh của Mỹ và với giá do Mỹ định thì cũng chả hẳn là quà, những cái trò kiểu này Mỹ nó làm giỏi và quen tay lắm.
'Món quà' Iran có thể nhận được từ thỏa thuận với Mỹ
Thỏa thuận hòa bình mới được cho là có thể giúp Tehran thoát lệnh trừng phạt, khai thông đường xuất khẩu dầu mỏ và khôi phục huyết mạch kinh tế.
Giới chức Mỹ và Iran ngày 17/6 cùng xác nhận Tổng thống hai nước đã ký thỏa thuận hướng đến chấm dứt chiến sự đã kéo dài gần 4 tháng qua. Theo bản ghi nhớ được hai bên công bố, ngay sau khi ký kết, Bộ Tài chính Mỹ sẽ cấp lệnh miễn trừ, cho phép Iran nối lại hoạt động xuất khẩu dầu và nhiên liệu.
Đây được cho là một cú hích lớn đối với ngành công nghiệp dầu mỏ của Iran, mở ra cơ hội khôi phục huyết mạch kinh tế cho nước này, đồng thời tạo ra nguồn doanh thu có thể lên tới hơn 60 tỷ USD mỗi năm.
Tàu thuyền đang neo đậu trên eo biển Hormuz ngoài khơi thành phố Bandar Abbas, Iran, ngày 17/6. Ảnh:AP
TheoWall Street Journal, việc Mỹ cam kết cho phép Iran bán dầu đã giúp tháo gỡ phần cốt lõi trong các lệnh trừng phạt được Washington thiết lập hơn một thập kỷ trước nhằm cô lập và dập tắt tham vọng hạt nhân của Tehran. Động thái trên sẽ mang lại cơ hội để các khách hàng lớn tiếp tục mua dầu Iran mà không cần lo ngại về lệnh trừng phạt của Mỹ. Trước xung đột, Iran sản xuất 4% sản lượng dầu thô toàn cầu.
Trong hơn một thập kỷ chịu lệnh trừng phạt của Mỹ, Iran chỉ có thể xuất khẩu dầu qua "đội tàu bóng tối" và thường phải chiết khấu mạnh so với giá thế giới.
Cánh cửa cơ hội
"Bản ghi nhớ chưa chắc đã mở toang mọi cánh cửa cho nền kinh tế Iran. Tuy nhiên, Iran có thể tạo ra nguồn thu đáng kể và nhiều khả năng sẽ tiếp cận được nguồn tiền đó", Richard Nephew, cựu quan chức cấp cao phụ trách các lệnh trừng phạt của Mỹ hiện làm việc tại Đại học Columbia, nhận xét. Ông ước tính Iran có khả năng thu về 8 tỷ USD trong hai tháng đầu thực hiện thỏa thuận.
Những quyền lợi ngành dầu mỏ Iran nhận được cho thấy áp lực mà chính quyền Tổng thống Donald Trump đã đối mặt để đạt được thỏa thuận. Thỏa thuận này, trong đó có cả khoản tái thiết tiềm năng trị giá 300 tỷ USD, được nhìn nhận như một cú đặt cược của Washington với hy vọng rằng nguồn lợi về tài chính sẽ khiến Tehran giảm đi khuynh hướng gây bất ổn.
Tuy nhiên, mối lo ngại đặt ra là nguồn thu nhập mới từ dầu mỏ sẽ giúp chính quyền Iran tái thiết quân đội và củng cố hơn nữa vị thế của mình ở khu vực.
"Rủi ro là bạn đang tiếp sức cho chính quyền Iran bằng một lượng tiền mặt lớn", Michael Singh, cựu giám đốc cấp cao phụ trách Trung Đông thuộc Hội đồng An ninh Quốc gia Mỹ dưới thời chính quyền George W. Bush, nhận định. "Hỗ trợ các lực lượng ủy nhiệm hay thậm chí chế tạo tên lửa, máy bay không người lái (UAV) nhìn chung vẫn còn rẻ. Việc điều hành đất nước ổn thỏa mới là thứ thực sự ngốn tiền của Iran".
Một quan chức cấp cao Mỹ hôm 16/6 cho biết dù Iran trước mắt sẽ được nới lỏng trừng phạt để xuất khẩu dầu mỏ, việc duy trì biện pháp này còn phụ thuộc liệu Tehran có đáp ứng các yêu cầu từ Washington về hoạt động hạt nhân và mở cửa eo biển Hormuz không.
Phần lớn doanh thu từ dầu mỏ mà Iran tích lũy qua nhiều năm đã bị đóng băng ở nước ngoài do các lệnh trừng phạt tài chính. Tehran từng lách luật để tiếp cận một phần nguồn tiền trên qua các kênh ngân hàng phức tạp, thường chạy qua những quốc gia vùng Vịnh hoặc sử dụng tiền điện tử. Tuy nhiên, các giao dịch rất rườm rà, chậm chạp, thiếu ổn định và Tehran trong đa số trường hợp đành phải chấp nhận để tiền nằm lại ở nước ngoài.
Nhưng giờ đây, mọi chuyện có thể sẽ thay đổi. Theo thỏa thuận, Mỹ hứa mở lại các kết nối ngân hàng để cho phép Iran mang doanh thu bán dầu về nước.
Các nhà trung gian Arab nhận định thỏa thuận hòa bình mới nhất là một thắng lợi rõ ràng cho Iran. Nó cũng biến Iran thành một đối thủ cạnh tranh mới không còn bị ràng buộc trên thị trường dầu mỏ toàn cầu, trong bối cảnh giới phân tích dự báo việc mở cửa trở lại eo biển Hormuz có thể dẫn đến tình trạng dư thừa dầu vào năm tới. Các tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE), quốc gia vừa rời Tổ chức Các nước Xuất khẩu Dầu mỏ (OPEC) gần đây, đã tuyên bố sẽ tăng sản lượng.
Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA) hôm 17/6 cho rằng việc các bên đạt thỏa thuận lâu dài cho xung đột ở Trung Đông sẽ giúp nguồn cung dầu toàn cầu tăng khoảng 8 triệu thùng mỗi ngày vào năm 2027, vượt xa mức phục hồi nhu cầu dầu toàn cầu là 2 triệu thùng/ngày.
Vị trí eo biển Hormuz. Đồ họa:Guardian
Chiến dịch phong tỏa cảng biển mà Mỹ thực thi từ tháng 4 đã khiến Iran phải cắt giảm mạnh lượng dầu thô xuất khẩu từ khoảng 1,1 triệu thùng/ngày trong tháng 3 xuống còn 65.000 thùng/ngày vào tháng 5, theo số liệu từ tổ chức phi lợi nhuận Hiệp hội Chống Hạt nhân Iran (UANI).
Khi các kho chứa dầu đều đã đầy, Iran phải giảm khai thác tại một số giếng dầu, khiến sản lượng dầu thô giảm 1/3, xuống còn 2,3 triệu thùng/ngày vào tháng 5 so với mức khoảng 3,5 triệu thùng/ngày trước xung đột, theo IEA. Lượng dầu không xuất khẩu được Iran giữ lại để tiêu thụ trong nước.
Dù lệnh phong tỏa hàng hải của Mỹ trên danh nghĩa vẫn có hiệu lực vào ngày 16/6, các dấu hiệu nới lỏng đã xuất hiện. Ba tàu chở dầu mang theo hơn 5 triệu thùng dầu thô Iran đã rời cảng Chabahar và vượt qua vạch phong tỏa do Mỹ thiết lập, theo số liệu từ UANI và dữ liệu theo dõi tàu biển từ MarineTraffic.
Động thái trên đánh dấu lần vượt biển đầu tiên của các tàu dầu Iran kể từ khi Mỹ bắt đầu chiến dịch phong tỏa hồi tháng 4, dấu hiệu sớm cho thấy làn sóng xuất khẩu rầm rộ sắp diễn ra.
"Thời điểm này rất đáng chú ý", Claire Jungman, giám đốc phụ trách rủi ro hàng hải và tình báo tại Vortexa, công ty chuyên theo dõi tàu thuyền và thị trường năng lượng, trụ sở tại London, Anh, nhận xét, đồng thời cho biết thêm rằng 3 con tàu dường như đang vào vị trí để đón đầu một thỏa thuận tiềm năng. Cả ba đều đã rời vịnh Oman vào ngày 17/6 và luôn bật thiết bị định vị.
Về lâu dài, khả năng Iran tái hội nhập hoàn toàn vào thị trường dầu mỏ toàn cầu còn phụ thuộc vào việc các lệnh miễn trừ hiện nay có chuyển thành chính sách dỡ bỏ trừng phạt vĩnh viễn hay không. Theo biên bản ghi nhớ, điều này đòi hỏi hai bên phải đạt được một thỏa thuận sâu rộng hơn về hoạt động hạt nhân của Tehran.
Thách thức
Xuồng cao tốc Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) di chuyển trên vịnh Ba Tư tháng 4/2024. Ảnh:AFP
Thực tế, thị trường từng có một đợt vận hành thử nghiệm khi ngành dầu mỏ Iran được tự do hoạt động hồi tháng 3. Thời điểm đó, chính quyền Trump đã cấp lệnh miễn trừ trừng phạt trong 30 ngày cho dầu Iran ngay cả khi vẫn duy trì chiến dịch tấn công, nhằm giữ cho giá xăng dầu không tăng vọt.
Theo UANI, với lệnh miễn trừ của Mỹ khi đó, Ấn Độ đã mua một lô khoảng 2 triệu thùng dầu vào tháng 4, trong khi Trung Quốc vẫn thu mua tới 80% lượng dầu xuất khẩu của Iran. Ngược lại, những khách hàng khác vẫn rất e dè, do lo ngại tác động từ lệnh trừng phạt của Mỹ.
"Ban đầu có lẽ họ sẽ còn đôi chút e ngại, nhưng nếu sau 60 ngày, chúng ta thấy một cam kết chắc chắn giúp dỡ bỏ hoàn toàn các lệnh trừng phạt, tôi nghĩ khách hàng ở châu Á và châu Âu sẽ bắt đầu quay lại với dầu thô Iran mà không gặp phải trở ngại nào", Naveen Das, chuyên gia phân tích dầu thô tại công ty cung cấp dữ liệu Kpler, nhận định.
Khi có thêm nhiều người mua sẵn lòng giao dịch, Iran sẽ thu được lợi nhuận cao hơn trên mỗi thùng dầu bán ra. Điều này có thể thúc đẩy dòng vốn đầu tư nhằm tăng sản lượng, từ đó đưa một lượng cung lớn vào thị trường toàn cầu.
Chi phí sản xuất dầu thô của Iran tương đối thấp, chỉ ở mức 10 đến 30 USD một thùng. Trong khi đó, giá hòa vốn của dầu đá phiến Mỹ dao động từ 60 đến 70 USD một thùng.
Nếu cơ sở hạ tầng được khôi phục và các tuyến xuất khẩu mở cửa trở lại, Iran có thể khôi phục sản lượng đã mất một cách nhanh chóng, Bridget Payne, người đứng đầu bộ phận dự báo dầu khí tại Oxford Economics, cho hay. Dù vậy, việc tăng sản lượng lên mức cao hơn hẳn so với trước xung đột sẽ mất nhiều thời gian hơn.
Bà ước tính Iran có thể tăng thêm khoảng một triệu thùng mỗi ngày so với mức trước xung đột trong vòng hai đến ba năm, nếu các lệnh trừng phạt được dỡ bỏ hoàn toàn trong dài hạn. Tuy nhiên, điều đó đòi hỏi phải có vốn nước ngoài, công nghệ cùng những dịch vụ mỏ dầu nhằm phục vụ cho quá trình tìm kiếm, khai thác, vận hành và quản lý.
Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi cho biết thỏa thuận với Mỹ sẽ mang lại nhiều lợi ích kinh tế, song lưu ý rằng Tehran sẽ không dựa hoàn toàn vào những nguồn lợi đó để đáp ứng mọi nhu cầu của đất nước.
"Chúng ta từng nhìn thấy những lời họ hứa suông, những lần thất hứa và việc đơn phương xé bỏ các thỏa thuận",Press TVdẫn lời ông nói.
Một số nhà quan sát Iran lại phản đối thời điểm công bố thỏa thuận vì trùng vào ngày sinh nhật của Tổng thống Trump. Nhắc lại vụ hạ sát cố lãnh tụ tối cao Iran Ali Khamenei, nhà báo bảo thủ Parisa Nasr viết trên mạng xã hội X: "Phải chăng việc tặng quà sinh nhật cho người đã khiến lãnh tụ của chúng ta thiệt mạng nằm trong những điều khoản thỏa thuận ngầm?".
Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian cho biết Hội đồng An ninh Quốc gia Tối cao của nước này đã thông qua thỏa thuận để "kiểm chứng qua thực tế xem Mỹ có thực lòng tôn trọng quyền lợi của nhân dân Iran hay không".
-------------
Tin này thì ở một thái cực ngược lại với tin của tuần trước, các báo Mỹ dẫn lời IEA lo "thừa dầu" vào năm sau.
Tuy nhiên, theo Gemini cho biết, Mỹ mất 28 năm (1977-2025) để tích cóp 720 triệu thùng dầu. Mất 2 năm (2024-2025) để khôi phục 60-70 triệu thùng dầu sau khi Biden xả kho 180 triệu thùng năm 2022. Đấy là chưa kể các nước khác cũng tranh thủ mua vào để bù lượng dự trữ đã mất.
Em nghĩ chả ngon ăn như thế, báo nó đưa tin nhưng nếu nó đưa 1/2 tin như kiểu cho phép Iran xuất khẩu nhưng chỉ giới hạn xuất khẩu sang các đồng minh của Mỹ và với giá do Mỹ định thì cũng chả hẳn là quà, những cái trò kiểu này Mỹ nó làm giỏi và quen tay lắm.
Cấm còn ko được thì hạn chế thế nào được cụ ơi! Em mà là cụ Trump cũng sẽ thả, may ra còn củng cố được PetroDollar, và em sẽ deal giá chiết khấu % tốt từ giá thế giới, deal cho bạn bè, chiến hữu của em chứ. Ai cũng biết thừa là giá nào từ mức 30 đô trở lên Iran đều sẽ có lãi nên deal chiết khấu vô tư, chứ oánh nhau thì chỉ mỗi mấy ông lái súng có lợi thôi, không ổn lắm.
Sau khi ký, phía Mỹ cũng đã trưng ra thoả thuận, nói chính xác là bản ghi nhớ (MoU) để hai bên bàn bạc tiếp đến thoả thuận thực sự. 14 điểm không khác gì nhiều so với những gì Iran đã đưa ra trước đó.
Em nói thật, chắc phải có lý do gì đó chứ bình thường thì anh Trum của em sẽ không ký cái này được.
Nhưng có một điểm em lưu ý về thời điểm rút quân Mỹ ra khỏi khu vực quanh Iran: Mỹ không rút quân ngay mà phải sau khi hai bên đạt thoả thuận cuối cùng. Thời hạn thương lượng để đạt thoả thuận cuối cùng là 60 ngày, kể từ ngày hai bên ký MoU hôm qua.
Các cụ có cho rằng Mỹ chịu rút quân thực sự không? Em cho là không và hai bên sẽ oánh tiếp sau 60 ngày. Lần đánh tới sẽ dữ dội hơn lần này, buộc một trong hai bên phải quỵ hẳn.
Em chia sẻ một số thông tin em biết, có vẻ giải đáp được nghi vấn của cụ.
Hai bên không ký thoả thuận mà là ký một văn bản thấp hơn, tức là bản ghi nhớ (MOU), 14 điểm mà Iran nêu cơ bản Mỹ đồng ý, trong đó có điểm Iran tự xử lý vũ khí hạt nhân là phiêu lưu nhất, tuy nhiên Mỹ cũng đã chấp nhận, chỉ nhìn điểm này là biết Mỹ đã nhượng bộ vì mục tiêu chính là của chiến dịch là tiêu diệt nguyên liệu sản xuất vũ khí hạt nhân và năng lực hạt nhân của Iran coi như vô vọng.
Bản MOU này vốn được các quan chức chính phủ Iran tán thành trước, trước đó phía Mỹ không đồng ý nội dung này, nhưng nhờ sự tích cực của Pakistan, 2 bên đã trao đổi lại và có những nhượng bộ nhất định, cuối cùng 2 bên chấp nhận bản này, Đại Giáo chủ là người cuối cùng đồng ý nội dung này, tuy nhiên khả năng ký ở Thuỵ Sỹ khó có khả năng ông này xuất hiện.
Trong nội dung MOU, các khoản bồi thường được thay đổi tên gọi, các đồng minh của Mỹ ở Trung Đông, ở Châu Á đang tích cực xuất hiện, thay Mỹ chi trả số tiền này. Hiện tại, ngoài UAE đang tích cực chuyển trả tiền cho Iran, bản chất là tiền trước đây UAE phong toả của Iran, thì Mỹ đã yêu cầu Nhật Bản, Hàn Quốc, Singapore, Malaysia tham gia thực hiện việc bồi thường thay cho Mỹ dưới tên gọi tái thiết cho Iran, tổng số tiền tái thiết mà các nước này chi ra tương đương 150 tỷ, tức là 50% số tiền bồi thường mà Iran sau đó chấp nhận. Khoản bồi thường lúc đầu Iran yêu cầu là 400 tỷ, nhưng sau các đàm phán phía Iran đã đồng ý mức 300 tỷ và họ đòi hỏi nhận được 50% trước rồi mới tiếp tục, do vậy, các nước trên đang tích cực thực hiện các giao dịch, thủ tục để hoàn tất việc chuyển 150 tỷ cho Iran, 150 tỷ này đầu tư tái thiết lại các sân bay, các nhà máy lọc dầu, các cầu cảng, nói chung là hạ tầng cơ sở.
Cuộc đàm phán này có một số ẩn ý đằng sau gồm:
Iran sau một hồi chiến đấu, bản thân họ cũng có những vấn đề riêng, họ cũng không theo đuổi chiến đấu đến cùng khi kết quả này mang lại lợi ích cho người khác nhiều hơn, do vậy, việc thoả hiệp khi có lợi vẫn là mục tiêu cân nhắc hàng đầu, thực ra bất cứ nước nào cũng sẽ ứng xử như vậy, nên không thể nói Iran thế này thế khác, họ chỉ đơn giản tối đa hoá lợi ích quốc gia mà thôi. Nhưng nó cũng chứng minh thêm một lần nữa kết luận, nước Mỹ chỉ chịu đàm phán ngang hàng với những nước có đủ sức mạnh đánh cho nước Mỹ bất lực trong cuộc chiến, Iran đã làm được điều này và Mỹ buộc phải thực hiện đàm phán để vãn hồi cục diện, như vậy nếu như không có gì đột biến khác xảy ra, mũi súng của Mỹ sẽ hướng tới Cuba trong thời gian tới, mục tiêu là tiêu diệt đối địch ngoài khơi vịnh Mexico, nơi có thể giám sát yết hầu ra vào của Mỹ ở hướng này.
Rạn nứt rất lớn trong quan hệ của Mỹ và Israen xuất hiện, nếu đây không trở thành rạn nứt thì nguy cơ ký xong lại xé là rất lớn, MOU này nếu không đủ trọng lượng giúp Trump vượt qua bầu cử giữa kỳ, nó sẽ lại bị xé bỏ và Israen về cơ bản không cho phép nó phát huy tác dụng. Đây là yếu tố rất lớn, trừ phi BB bị thủ tiêu, còn nếu không, khả năng Trump bị thủ tiêu cũng đang tăng lên.
Đối với Nga, đàm phán này giảm bớt sức ảnh hưởng của Nga trên thị trường năng lượng, các nước tham gia tái thiết đóng góp 150 tỷ đều là các nước phụ thuộc vào nhập khẩu năng lượng, việc gắn buộc họ vào dự án của Mỹ nhằm tái thiết Iran cũng đồng thời làm suy giảm ảnh hưởng của Nga đối với các nước này, nếu năng lượng không còn là lá bài có lợi nữa, Nga có thể sẽ sẽ mất dần tiếng nói.
Đối với Trung Quốc, tái thiết này nếu nhìn từ ban đầu, 400 tỷ vốn chính là khoản đầu tư tương xứng trong gói thoả thuận giữa Iran và Trung Quốc năm xưa theo dự án 1R1B, không loại trừ đây cũng là dấu hiệu đòi hỏi từ Iran đối với Trung Quốc, nếu Trung Quốc không có cách thức đáp ứng hợp lý, Iran sẽ quay sang với Mỹ, 400 tỷ giảm xuống 300 tỷ cũng sẽ thay thế dự án 1R1B của Trung Quốc và nó sẽ khiến tham vọng của Trung Quốc bị ngắt đứt, khả năng tiếp theo ảnh hưởng đến lợi ích của Nga trên dự án này, lôi châu Âu vào dự án tương tự của Mỹ mà ở đó Iran là một nguồn cung quan trọng, trước đây nó có khả năng cung cấp cho Trung Quốc, giờ đây nó và khối Arab xung quanh có thể sẽ cung ứng cho châu Âu dưới chi phối của Mỹ.
Đối với Trung Đông, ảnh hưởng của Mỹ chuyển dạng, căn cứ quân sự của họ có thể ít đi, nhưng Mỹ vẫn kiểm soát được Trung Quốc thông qua Iran, Mỹ chỉ đơn giản thoả thuận với Iran để Mỹ rút bớt ảnh hưởng và chia sẻ nó cho Iran sử dụng nhưng vẫn can thiệp vào các quyết định của Iran thông qua hợp tác bằng tiền của các nước đồng minh của Mỹ. Trung Đông vẫn sẽ khó thoát khỏi Mỹ, bản chất trước đây bị Mỹ kiểm soát trực tiếp, giờ bị kiểm soát gián tiếp thông qua liên doanh giữa Mỹ và đồng minh với Iran, các cảng xuất đi của Trung Đông vẫn chịu ảnh hưởng của eo biển, không bị bó buộc bằng cái này thì lại bị bó buộc bằng cái khác.
Dù vậy, em nghĩ mọi chuyện hãy còn quá sớm để nhận định hẳn vì:
Iran có dấu hiệu tranh chấp nội bộ đang xảy ra, xảy ra ngay trong lòng lực lượng giáo sĩ, vệ binh cách mạng hồi giáo dường như đang cố kiểm soát giáo chủ, đó là lý do mà đám tang của cố Đại giáo chủ cứ bị lùi lại mãi, ký MOU phía chính quyền dân sự tích cực nhất, sau đó đến vệ binh, nhưng Giáo chủ lại im ắng nhất.
Mỹ vẫn không phải là bên giữ chữ tín trong đàm phán, dù có hoà hoãn, hữu hảo nhưng bản chất của Mỹ là đến đồng minh còn cắt tiết thì khả năng xảy ra biến số vẫn rất cao, đặc biệt đối với Trump, người vốn hay thay đổi.
MOU này ảnh hưởng tiêu cực đến Israen, hơn nữa dù có định ký, các chiến trường phụ cũng không có dấu hiệu dừng lại, không dừng lại thì bất kỳ bên nào cũng có thể chủ động xé bỏ nó, quy kết trách nhiệm đối phương.
MOU này liên quan đến con số khá lớn, trong khi thời gian hoàn tất các bước đi thành ý ban đầu đều không dài, nên khả năng vỡ kèo là rất cao.
MOU này cũng ảnh hưởng căn bản đến lợi ích của Nga và Trung Quốc, trong khi đây là 2 nước có thể tác động vào cuộc chiến, hiện tuy chưa hình dung được Nga và Trung Quốc sẽ làm gì, nhưng không khó để cục diện quay về đánh nhau tiếp đối với 2 nước này.
Có một vấn đề là giá vàng tuy đi xuống được mấy ngày nhưng đồng thời các ngân hàng trung ương lại đang tích cực mua vàng và vận chuyển về kho tại bản quốc, đây là dấu hiệu cho thấy các nước đang nỗ lực chuẩn bị chống đỡ cho các đợt biến động lớn sắp xảy ra.
Cá nhân em đánh giá, đây mới là một bước ném đá dò đường đầu tiên, chưa thật sự là đàm phán cuối cùng, hãy còn đánh nhau tiếp, bản thân em cũng mong đánh nhau tiếp, giữa Iran và Cuba, em chọn ủng hộ phía Cuba nên em càng không muốn Mỹ có thể dễ dàng rút ra khỏi cuộc chiến này.
đúng rồi bác, MOU chỉ mới là bản ghi nhớ định hướng thoả thuận về cái gì thôi. Còn chán chê mới tới ký thoả thuận 1, sau đó mới tới thoả thuận 2. Truyền thống câu giờ thoả thuận để tìm cách thịt đối thủ lật kèo của Mỹ Is nó là bản chất rồi.
Tình hình là Israel tiếp tục bụp Lebanon, và đoàn Mỹ do phó tổng Vance dẫn đầu sẽ không đến Thụy Sỹ. Bể kèo rồi.
Tụi 34 thật ngây thơ khi tin lời Mỹ, dù đã bị lừa không biết bao nhiêu lần.
Sau khi ký, phía Mỹ cũng đã trưng ra thoả thuận, nói chính xác là bản ghi nhớ (MoU) để hai bên bàn bạc tiếp đến thoả thuận thực sự. 14 điểm không khác gì nhiều so với những gì Iran đã đưa ra trước đó.
Em nói thật, chắc phải có lý do gì đó chứ bình thường thì anh Trum của em sẽ không ký cái này được.
Nhưng có một điểm em lưu ý về thời điểm rút quân Mỹ ra khỏi khu vực quanh Iran: Mỹ không rút quân ngay mà phải sau khi hai bên đạt thoả thuận cuối cùng. Thời hạn thương lượng để đạt thoả thuận cuối cùng là 60 ngày, kể từ ngày hai bên ký MoU hôm qua.
Các cụ có cho rằng Mỹ chịu rút quân thực sự không? Em cho là không và hai bên sẽ oánh tiếp sau 60 ngày. Lần đánh tới sẽ dữ dội hơn lần này, buộc một trong hai bên phải quỵ hẳn.
Em chia sẻ một số thông tin em biết, có vẻ giải đáp được nghi vấn của cụ.
Hai bên không ký thoả thuận mà là ký một văn bản thấp hơn, tức là bản ghi nhớ (MOU), 14 điểm mà Iran nêu cơ bản Mỹ đồng ý, trong đó có điểm Iran tự xử lý vũ khí hạt nhân là phiêu lưu nhất, tuy nhiên Mỹ cũng đã chấp nhận, chỉ nhìn điểm này là biết Mỹ đã nhượng bộ vì mục tiêu chính là của chiến dịch là tiêu diệt nguyên liệu sản xuất vũ khí hạt nhân và năng lực hạt nhân của Iran coi như vô vọng.
Bản MOU này vốn được các quan chức chính phủ Iran tán thành trước, trước đó phía Mỹ không đồng ý nội dung này, nhưng nhờ sự tích cực của Pakistan, 2 bên đã trao đổi lại và có những nhượng bộ nhất định, cuối cùng 2 bên chấp nhận bản này, Đại Giáo chủ là người cuối cùng đồng ý nội dung này, tuy nhiên khả năng ký ở Thuỵ Sỹ khó có khả năng ông này xuất hiện.
Trong nội dung MOU, các khoản bồi thường được thay đổi tên gọi, các đồng minh của Mỹ ở Trung Đông, ở Châu Á đang tích cực xuất hiện, thay Mỹ chi trả số tiền này. Hiện tại, ngoài UAE đang tích cực chuyển trả tiền cho Iran, bản chất là tiền trước đây UAE phong toả của Iran, thì Mỹ đã yêu cầu Nhật Bản, Hàn Quốc, Singapore, Malaysia tham gia thực hiện việc bồi thường thay cho Mỹ dưới tên gọi tái thiết cho Iran, tổng số tiền tái thiết mà các nước này chi ra tương đương 150 tỷ, tức là 50% số tiền bồi thường mà Iran sau đó chấp nhận. Khoản bồi thường lúc đầu Iran yêu cầu là 400 tỷ, nhưng sau các đàm phán phía Iran đã đồng ý mức 300 tỷ và họ đòi hỏi nhận được 50% trước rồi mới tiếp tục, do vậy, các nước trên đang tích cực thực hiện các giao dịch, thủ tục để hoàn tất việc chuyển 150 tỷ cho Iran, 150 tỷ này đầu tư tái thiết lại các sân bay, các nhà máy lọc dầu, các cầu cảng, nói chung là hạ tầng cơ sở.
Cuộc đàm phán này có một số ẩn ý đằng sau gồm:
Iran sau một hồi chiến đấu, bản thân họ cũng có những vấn đề riêng, họ cũng không theo đuổi chiến đấu đến cùng khi kết quả này mang lại lợi ích cho người khác nhiều hơn, do vậy, việc thoả hiệp khi có lợi vẫn là mục tiêu cân nhắc hàng đầu, thực ra bất cứ nước nào cũng sẽ ứng xử như vậy, nên không thể nói Iran thế này thế khác, họ chỉ đơn giản tối đa hoá lợi ích quốc gia mà thôi. Nhưng nó cũng chứng minh thêm một lần nữa kết luận, nước Mỹ chỉ chịu đàm phán ngang hàng với những nước có đủ sức mạnh đánh cho nước Mỹ bất lực trong cuộc chiến, Iran đã làm được điều này và Mỹ buộc phải thực hiện đàm phán để vãn hồi cục diện, như vậy nếu như không có gì đột biến khác xảy ra, mũi súng của Mỹ sẽ hướng tới Cuba trong thời gian tới, mục tiêu là tiêu diệt đối địch ngoài khơi vịnh Mexico, nơi có thể giám sát yết hầu ra vào của Mỹ ở hướng này.
Rạn nứt rất lớn trong quan hệ của Mỹ và Israen xuất hiện, nếu đây không trở thành rạn nứt thì nguy cơ ký xong lại xé là rất lớn, MOU này nếu không đủ trọng lượng giúp Trump vượt qua bầu cử giữa kỳ, nó sẽ lại bị xé bỏ và Israen về cơ bản không cho phép nó phát huy tác dụng. Đây là yếu tố rất lớn, trừ phi BB bị thủ tiêu, còn nếu không, khả năng Trump bị thủ tiêu cũng đang tăng lên.
Đối với Nga, đàm phán này giảm bớt sức ảnh hưởng của Nga trên thị trường năng lượng, các nước tham gia tái thiết đóng góp 150 tỷ đều là các nước phụ thuộc vào nhập khẩu năng lượng, việc gắn buộc họ vào dự án của Mỹ nhằm tái thiết Iran cũng đồng thời làm suy giảm ảnh hưởng của Nga đối với các nước này, nếu năng lượng không còn là lá bài có lợi nữa, Nga có thể sẽ sẽ mất dần tiếng nói.
Đối với Trung Quốc, tái thiết này nếu nhìn từ ban đầu, 400 tỷ vốn chính là khoản đầu tư tương xứng trong gói thoả thuận giữa Iran và Trung Quốc năm xưa theo dự án 1R1B, không loại trừ đây cũng là dấu hiệu đòi hỏi từ Iran đối với Trung Quốc, nếu Trung Quốc không có cách thức đáp ứng hợp lý, Iran sẽ quay sang với Mỹ, 400 tỷ giảm xuống 300 tỷ cũng sẽ thay thế dự án 1R1B của Trung Quốc và nó sẽ khiến tham vọng của Trung Quốc bị ngắt đứt, khả năng tiếp theo ảnh hưởng đến lợi ích của Nga trên dự án này, lôi châu Âu vào dự án tương tự của Mỹ mà ở đó Iran là một nguồn cung quan trọng, trước đây nó có khả năng cung cấp cho Trung Quốc, giờ đây nó và khối Arab xung quanh có thể sẽ cung ứng cho châu Âu dưới chi phối của Mỹ.
Đối với Trung Đông, ảnh hưởng của Mỹ chuyển dạng, căn cứ quân sự của họ có thể ít đi, nhưng Mỹ vẫn kiểm soát được Trung Quốc thông qua Iran, Mỹ chỉ đơn giản thoả thuận với Iran để Mỹ rút bớt ảnh hưởng và chia sẻ nó cho Iran sử dụng nhưng vẫn can thiệp vào các quyết định của Iran thông qua hợp tác bằng tiền của các nước đồng minh của Mỹ. Trung Đông vẫn sẽ khó thoát khỏi Mỹ, bản chất trước đây bị Mỹ kiểm soát trực tiếp, giờ bị kiểm soát gián tiếp thông qua liên doanh giữa Mỹ và đồng minh với Iran, các cảng xuất đi của Trung Đông vẫn chịu ảnh hưởng của eo biển, không bị bó buộc bằng cái này thì lại bị bó buộc bằng cái khác.
Dù vậy, em nghĩ mọi chuyện hãy còn quá sớm để nhận định hẳn vì:
Iran có dấu hiệu tranh chấp nội bộ đang xảy ra, xảy ra ngay trong lòng lực lượng giáo sĩ, vệ binh cách mạng hồi giáo dường như đang cố kiểm soát giáo chủ, đó là lý do mà đám tang của cố Đại giáo chủ cứ bị lùi lại mãi, ký MOU phía chính quyền dân sự tích cực nhất, sau đó đến vệ binh, nhưng Giáo chủ lại im ắng nhất.
Mỹ vẫn không phải là bên giữ chữ tín trong đàm phán, dù có hoà hoãn, hữu hảo nhưng bản chất của Mỹ là đến đồng minh còn cắt tiết thì khả năng xảy ra biến số vẫn rất cao, đặc biệt đối với Trump, người vốn hay thay đổi.
MOU này ảnh hưởng tiêu cực đến Israen, hơn nữa dù có định ký, các chiến trường phụ cũng không có dấu hiệu dừng lại, không dừng lại thì bất kỳ bên nào cũng có thể chủ động xé bỏ nó, quy kết trách nhiệm đối phương.
MOU này liên quan đến con số khá lớn, trong khi thời gian hoàn tất các bước đi thành ý ban đầu đều không dài, nên khả năng vỡ kèo là rất cao.
MOU này cũng ảnh hưởng căn bản đến lợi ích của Nga và Trung Quốc, trong khi đây là 2 nước có thể tác động vào cuộc chiến, hiện tuy chưa hình dung được Nga và Trung Quốc sẽ làm gì, nhưng không khó để cục diện quay về đánh nhau tiếp đối với 2 nước này.
Có một vấn đề là giá vàng tuy đi xuống được mấy ngày nhưng đồng thời các ngân hàng trung ương lại đang tích cực mua vàng và vận chuyển về kho tại bản quốc, đây là dấu hiệu cho thấy các nước đang nỗ lực chuẩn bị chống đỡ cho các đợt biến động lớn sắp xảy ra.
Cá nhân em đánh giá, đây mới là một bước ném đá dò đường đầu tiên, chưa thật sự là đàm phán cuối cùng, hãy còn đánh nhau tiếp, bản thân em cũng mong đánh nhau tiếp, giữa Iran và Cuba, em chọn ủng hộ phía Cuba nên em càng không muốn Mỹ có thể dễ dàng rút ra khỏi cuộc chiến này.
đúng rồi bác, MOU chỉ mới là bản ghi nhớ định hướng thoả thuận về cái gì thôi. Còn chán chê mới tới ký thoả thuận 1, sau đó mới tới thoả thuận 2. Truyền thống câu giờ thoả thuận để tìm cách thịt đối thủ lật kèo của Mỹ Is nó là bản chất rồi.
Tình hình là Israel tiếp tục bụp Lebanon, và đoàn Mỹ do phó tổng Vance dẫn đầu sẽ không đến Thụy Sỹ. Bể kèo rồi.
Tụi 34 thật ngây thơ khi tin lời Mỹ, dù đã bị lừa không biết bao nhiêu lần.
Em thấy các cụ cứ nói mãi 34 ngây thơ. Nhìn thực tế bũa gio ko đánh thì 34 mất gì? Mà nếu 34 đánh thì đánh cái gì?
em nghĩ bác không tán đồng luận điểm Iran ngây thơ thì cứ đưa luận điểm, luận cứ, luận chứng của mình ra trao đổi để mọi người cùng thảo luận. Giống như các bác @meotamthe và các bác khác, dù khác quan điểm nhưng trên tinh thần thảo luận các góc nhìn mới. Các câu hỏi của bác thì mọi người cũng đã thảo luận nát rồi còn gì. Bác đặt câu hỏi kiểu này không mang tính xây dựng mà kiểu cõi trên thế?
em nghĩ bác không tán đồng luận điểm Iran ngây thơ thì cứ đưa luận điểm, luận cứ, luận chứng của mình ra trao đổi để mọi người cùng thảo luận. Giống như các bác @meotamthe và các bác khác, dù khác quan điểm nhưng trên tinh thần thảo luận các góc nhìn mới. Các câu hỏi của bác thì mọi người cũng đã thảo luận nát rồi còn gì. Bác đặt câu hỏi kiểu này không mang tính xây dựng mà kiểu cõi trên thế?
Theo em riêng lần ký này chưa kết luận đc 34 ngây thơ đâu cụ! Mới ký đc có mấy tiếng mà thằng Do Thái đã đấm tiếp thằng Li Băng (và thằng Hez cũng đã kịp thời đấm lại, 4 anh lính Do Thái cưỡi hạc, à quên, cưỡi tank về trời như cụ nào đăng ở trên) thì mới chỉ kết luận Mỹ và Do Thái không nhìn về 1 hướng thôi.
34 không thiệt hại gì và chưa show bất cứ cái gì về sức mạnh ngầm, doanh trại Mỹ cũng như các quyền lợi vẫn nằm trong tầm bắn, Mỹ cũng chưa thể hiện gì rõ ràng về đâm lén ngoài việc anh Phó Tổng không chịu sang Thụy Sĩ mua đồng hồ :). Có lật kèo thì nó cũng phải có tý thiên thời, địa lợi công thêm tý cúng bái mới ăn thua. Cá nhân em cho rằng Truth President muốn lật kèo thì cũng phải qua kỳ bầu cử, chứ tầm này thì gọi dạ bảo vâng với a 34 đển làm truyền thông